Μετά την επιστροφή του στην Ρώμη από το μεγαλύτερο αποστολικό του ταξίδι, ο Πάπας Φραγκίσκος ανέφερε ότι οι γεμάτες ζωτικότητα καθολικές κοινότητες στη νοτιοανατολική Ασία και την Ωκεανία είναι η απόδειξη ότι η εκκλησία δεν έχει το κέντρο της στη Δύση.
Μιλώντας σε προσκυνητές που συγκεντρώθηκαν στη Ρώμη για την εβδομαδιαία γενική ακρόασή του στις 18 Σεπτεμβρίου, ο Πάπας αναφέρθηκε στο πρόσφατο ταξίδι του, σημειώνοντας ότι «ένας πρώτος συλλογισμός που έρχεται φυσικά μετά από αυτό το ταξίδι είναι ότι, όταν σκεφτόμαστε την εκκλησία, είμαστε ακόμα πολύ ευρωκεντρικοί, ή όπως λένε, “δυτικοί”».
«Αλλά στην πραγματικότητα», συνέχισε, »η εκκλησία είναι πολύ μεγαλύτερη, πολύ μεγαλύτερη από τη Ρώμη και την Ευρώπη, πολύ μεγαλύτερη! Και επίσης, αν μπορώ να το θέσω έτσι, πολύ πιο ζωντανή σε αυτές τις χώρες».
Ο Πάπας, ο οποίος θα γίνει 88 ετών τον Δεκέμβριο, υπενθύμισε ότι αυτό το ταξίδι ήταν η εκπλήρωση ενός ονείρου ζωής. «Ευχαριστώ τον Κύριο που μου επέτρεψε να κάνω ως ηλικιωμένος πάπας αυτό που θα ήθελα να κάνω ως νεαρός Ιησουίτης, γιατί ήθελα να πάω εκεί ως ιεραπόστολος», είπε, διευκρινίζοντας ότι δεν ήταν “ένα τουριστικό ταξίδι”, αλλά ένα αποστολικό ταξίδι για να “μεταφέρω τον λόγο του Κυρίου, να κάνω γνωστό τον Κύριο, αλλά και να γνωρίσω τις ψυχές των λαών”.
Ένας νεαρός Ιησουίτης
Ο Πάπας Φραγκίσκος είπε ότι οι λαοί της Ασίας και της Ωκεανίας είναι το μέλλον της εκκλησίας σήμερα, παρόλο που ταξίδεψε μόνο σε χώρες όπου ο καθολικισμός αποτελεί μειονότητα -εκτός από το Ανατολικό Τιμόρ. Ενώ οι καθολικοί αυξάνονται πράγματι σε αριθμό, αντιπροσωπεύουν μόνο το 3,3% του πληθυσμού στην Ασία, σε σύγκριση με το 17,67% παγκοσμίως, σύμφωνα με τα τελευταία στατιστικά στοιχεία του Βατικανού (2021).
Ωστόσο, είναι πρωτίστως ένα μοντέλο ανάπτυξης που θέλησε να προωθήσει ο Αργεντινός Πάπας, επαινώντας στις 18 Σεπτεμβρίου τις «εκκλησίες που δεν προσηλυτίζουν, αλλά αναπτύσσονται “με ελκυστικότητα”, όπως σοφά είχε πει ο Βενέδικτος ΙΣΤ’».
Από τη Ρώμη, ο Φραγκίσκος ενθάρρυνε να ακολουθηθεί το παράδειγμα της Εκκλησίας της Ινδονησίας, μιας πολύ μικρής μειονότητας που όμως «τείνει να εναρμονίσει την ποικιλομορφία» σε αυτή την κατεξοχήν μουσουλμανική χώρα, όπου υπέγραψε κοινή δήλωση με τον ιμάμη του μεγαλύτερου τζαμιού της Ασίας.
Όσον αφορά την Παπούα Νέα Γουινέα, μπορεί να θεωρηθεί ως «εργαστήριο για αυτό το μοντέλο της ολοκληρωμένης ανάπτυξης», είπε, οραματιζόμενος ένα «μέλλον, χωρίς φυλετική βία, χωρίς εξάρτηση, χωρίς ιδεολογική και οικονομική αποικιοκρατία- ένα μέλλον αδελφοσύνης και φροντίδας για το θαυμαστό φυσικό περιβάλλον».
Όσον αφορά το Ανατολικό Τιμόρ, ο Φραγκίσκος περιέγραψε έναν λαό «σοφό στον πόνο», όπου ο καθολικισμός συνόδευσε τον αγώνα για ανεξαρτησία κατά της Ινδονησίας, χωρίς όμως να γίνει ιδεολογία, εργαζόμενος πάντα προς την κατεύθυνση της συμφιλίωσης, σημείωσε.
Ο κεντρικός ρόλος των κατηχητών
Σε κάθε χώρα που επισκέφθηκε, ο Φραγκίσκος είπε ότι βίωσε από πρώτο χέρι τη ζωτικότητα της Εκκλησίας ακούγοντας τις μαρτυρίες ιερέων, μοναχών και λαϊκών, «ιδιαίτερα των κατηχητών – οι κατηχητές είναι εκείνοι που οδηγούν τον ευαγγελισμό».
Στην Ινδονησία και το Ανατολικό Τιμόρ, ειδικότερα, τόνισε τον κεντρικό ρόλο των κατηχητών: «Οι κατηχητές είναι αυτοί που δείχνουν το δρόμο», είπε ο Πάπας στην Τζακάρτα. «Μετά έρχονται οι μοναχές – αμέσως μετά τις κατηχήτριες – και ακολουθούν οι ιερείς και ο επίσκοπος. Αλλά οι κατηχητές βρίσκονται στην πρώτη γραμμή- είναι η δύναμη της εκκλησίας». Είναι απαραίτητες για την κάλυψη των τεράστιων εδαφών αυτών των χωρών, που αποτελούνται από δεκάδες, εκατοντάδες ή και χιλιάδες νησιά.
Η Ινδονησία έχει 21.932 κατηχητές για 2.466 ιερείς. Στην Παπούα Νέα Γουινέα, υπάρχουν 3.134 κατηχητές για 318 ιερείς. Στο Ανατολικό Τιμόρ, 1.724 κατηχητές βοηθούν 140 ιερείς. Στη Σιγκαπούρη, υπάρχουν 1.817 κατηχητές για 77 ιερείς, σύμφωνα με στοιχεία του Γραφείου Τύπου της Αγίας Έδρας, 2022.
