Ο Καρδινάλιος– Πρόεδρος της Ποντιφικής Συνόδου για τους Λαϊκούς, την Οικογένεια και τη Ζωή άνοιξε την ολομέλεια ενθαρρύνοντας «πορείες ευαγγελισμού και κατήχησης, πρώτης αναγγελίας, χριστιανικής μύησης, διαμόρφωσης στην πίστη και συνοδείας στην πνευματική ανάπτυξη» σε κάθε επισκοπή και ενορία. Και για τις Παγκόσμιες Συναντήσεις καλεί να ληφθούν υπόψη οι αλλαγές του σύγχρονου κόσμου, ώστε να γίνουν «αυθεντικές εμπειρίες συνάντησης με τον Ιησού Χριστό».
Η επείγουσα ανάγκη για τη χριστιανική διαμόρφωση των λαϊκών και η φροντίδα για τις Παγκόσμιες Συναντήσεις, ώστε «να αποτελούν αυθεντικές εμπειρίες συνάντησης με τον Ιησού Χριστό»: αυτά ήταν τα βασικά θέματα στα οποία στάθηκε, το πρωί της 4ης Φεβρουαρίου, ο καρδινάλιος Κέβιν Φάρελ, Πρόεδρος της Ποντιφικής Συνόδου για τους Λαϊκούς, την Οικογένεια και τη Ζωή, στην εισαγωγική του ομιλία στην Τρίτη Ολομέλεια της Συνόδου. Οι εργασίες πραγματοποιούνται έως τις 6 Φεβρουαρίου στη Γενική Κούρια των Ιησουιτών στη Ρώμη. Το θέμα του τριημέρου, που χαρακτηρίστηκε ως «συνάντηση ακρόασης και ανταλλαγής», είναι: «Μέχρι να μορφωθεί ο Χριστός μέσα σας» (Γαλ 4,19): Η διαμόρφωση των λαϊκών στη χριστιανική ζωή και η εμπειρία των Παγκόσμιων Συναντήσεων.
Μια διαμόρφωση της καρδιάς
Αφού αναφέρθηκε στη διαδρομή των τελευταίων ετών της Ποντιφικής αυτής Συνόδου, που ιδρύθηκε το 2016, ο Καρδινάλιος τόνισε, σχετικά με τη χριστιανική διαμόρφωση των λαϊκών, ότι σήμερα «υπάρχει ιδιαίτερη ανάγκη» για μια «βασική κατάρτιση», δηλαδή για «αγωγή στη χριστιανική ζωή», ώστε να αντιμετωπιστεί «η τρομακτική αύξηση του αριθμού των ανθρώπων που δεν γνωρίζουν καθόλου τον Ιησού Χριστό». Χρειάζεται μια «διαμόρφωση της καρδιάς» που να αγκαλιάζει ολόκληρη τη ζωή, είπε, διότι στη ρίζα της χριστιανικής ζωής βρίσκεται «η συνάντηση με το πρόσωπο του Ιησού Χριστού», ο οποίος «πρώτα αλλάζει την καρδιά του ανθρώπου», έπειτα «τη νοοτροπία του», στη συνέχεια «μεταστρέφει την καθημερινή του συμπεριφορά» και, τελικά, «ολόκληρη τη ζωή του».
Πορείες ευαγγελισμού και κατήχησης
Η λύση στα προβλήματα της Εκκλησίας δεν είναι «η αλλαγή των δομών», ούτε «των αρχών της καθολικής διδασκαλίας ή ηθικής»· όλα αυτά «δεν θα φέρουν ξανά τους ανθρώπους στη Θεία Λειτουργία, δεν θα αναζωογονήσουν τις κλήσεις ούτε θα επαναπροσεγγίσουν τους νέους με την Εκκλησία», υπογράμμισε ο καρδινάλιος Φάρελ. Αντίθετα, είναι αναγκαίο «κάθε τοπική Εκκλησία, κάθε επισκοπή, κάθε ενορία» να προσφέρει «σε μόνιμη βάση πορείες ευαγγελισμού και κατήχησης, πρώτης αναγγελίας, χριστιανικής μύησης, διαμόρφωσης στην πίστη και συνοδείας στην πνευματική ανάπτυξη».
Υπενθυμίζοντας ότι στην Αποστολική Επιστολή Disegnare nuove mappe di speranza ο Λέων ΙΔ΄ κάλεσε σε μια χριστιανική κατάρτιση που να αγκαλιάζει «ολόκληρο το πρόσωπο: πνευματικό, διανοητικό, συναισθηματικό, κοινωνικό και σωματικό», ο Καρδινάλιος ενθάρρυνε «ζωντανές και κηρυγματικές κατηχήσεις, εισαγωγή στη μυστηριακή ζωή της Εκκλησίας, λειτουργικές τελέσεις, μύηση στη ζωή της προσευχής, έλεγχο της ζωής υπό το φως του Λόγου του Θεού, στιγμές διαλόγου και αντιπαράθεσης, εμπειρίες αδελφοσύνης, υπηρεσίας και φιλανθρωπίας, καθώς και ιεραποστολικές εμπειρίες».
Όλα αυτά, σημείωσε, πρέπει να γίνονται μέσα από μια συνεργασία «συνεργική» όλων των εκκλησιαστικών συνιστωσών: ποιμένων, λαϊκών, οικογενειών, άγαμων, αφιερωμένων, οργανωμένων λαϊκών, κινημάτων, νεανικών ομάδων, ενοριακών δομών και προγραμμάτων, καθώς και διαδικτυακών πρωτοβουλιών και «αποστόλων του διαδικτύου».
Διαμόρφωση οικογενειών και συζύγων
Ο Πρόεδρος της Ποντιφικής Συνόδου για τους Λαϊκούς, την Οικογένεια και τη Ζωή επέμεινε ιδιαίτερα στην ανάγκη χριστιανικής διαμόρφωσης και συνοδείας των οικογενειών και των συζύγων, ανάγκη που αναδείχθηκε και μέσα από τις επισκέψεις ad limina των επισκόπων και τις επαφές του Δικαστηρίου. «Πρέπει να προσφέρονται στις οικογένειες ευκαιρίες διαμόρφωσης στην συζυγική πνευματικότητα, στη συζυγική ζωή, στην οικογενειακή προσευχή και στη μετάδοση της πίστης στα παιδιά», τόνισε.
Περιέγραψε, μάλιστα, ότι καθοριστικό ρόλο μπορούν να έχουν ζευγάρια συζύγων, «τα οποία, μέσα από τη μαρτυρία της ζωής τους, γνωρίζουν πώς να διαμορφώνουν, να φωτίζουν και να στηρίζουν άλλους συζύγους, ιδιαίτερα τους νεότερους και ιδιαίτερα στις στιγμές κρίσης». Παράλληλα, κάλεσε να «ενθαρρυνθούν οι Επισκοπικές Διασκέψεις, οι επισκοπές, οι ποιμένες και ολόκληρος ο Λαός του Θεού να αναρωτηθούν σοβαρά τι πρέπει να γίνει για την έναρξη ενός νέου έργου χριστιανικής διαμόρφωσης».
Χρειάζεται, κατέληξε, να προσευχηθούμε «ώστε να αναδειχθούν νέοι άγιοι, οι οποίοι με τον ζήλο και τη δημιουργικότητά τους θα βοηθήσουν την Εκκλησία να προσεγγίσει στην πίστη πολλούς ανθρώπους» και να «προωθηθεί μια νέα ώθηση ευαγγελισμού και κατήχησης».
Οι στόχοι
Συνοψίζοντας για το ζήτημα της μόρφωσης, ο Καρδινάλιος Φάρελ τόνισε ότι η Ποντιφική αυτή Σύνοδος οφείλει να συνειδητοποιήσει πως στους εκκλησιαστικούς χώρους «δεν γεννιέται αυτονόητα η πίστη στους ανθρώπους, συχνά εννοείται, θεωρείται δεδομένο ότι όλοι πιστεύουν, αλλά αυτό δεν ισχύει πλέον στις κοινωνίες μας». Επομένως, η χριστιανική μόρφωση οφείλει να γεννά την πίστη και να οδηγεί «σε μια ζωντανή σχέση με τον Θεό, με τον Χριστό, και σε μια ώριμη χριστιανική ζωή, βιωμένη μέσα στην Εκκλησία».
Απαραίτητη είναι επίσης η ευαισθητοποίηση των Επισκοπικών Διασκέψεων, ώστε οι τοπικές Εκκλησίες να δεσμευτούν σοβαρά στην κατάρτιση, καθώς και ο «προσδιορισμός βασικών κριτηρίων» για τον σχεδιασμό της χριστιανικής κατάρτισης των λαϊκών σήμερα και η αξιολόγηση της εκπόνησης «κατευθυντήριων γραμμών» με θεμελιώδη κριτήρια.
Οι Παγκόσμιες Συναντήσεις
Αναφερόμενος στις Παγκόσμιες Συναντήσεις που διοργανώνει η Ποντιφική αυτή Σύνοδος, όπως οι Παγκόσμιες Ημέρες Νεολαίας, που γιορτάζονται εδώ και 40 χρόνια, οι Παγκόσμιες Συναντήσεις Οικογενειών, οι οποίες μέχρι σήμερα αριθμούν 32, και η Παγκόσμια Ημέρα Παππούδων και Ηλικιωμένων, που γιορτάσθηκε για πέμπτη φορά, ο Καρδινάλιος Φάρελ κάλεσε να ληφθούν υπόψη οι βαθιές αλλαγές που έχουν συντελεστεί στον κόσμο.
«Δεν μπορούμε να αρκούμαστε στην επανάληψη όσων έγιναν στο παρελθόν», υπογράμμισε, σημειώνοντας ότι έχει επέλθει μια εκτεταμένη πολιτισμική και οικονομική παγκοσμιοποίηση, έχει αυξηθεί η κοινωνική κινητικότητα και η διαπολιτισμικότητα, έχει ενισχυθεί η θρησκευτική αδιαφορία, αλλά ταυτόχρονα παρατηρείται «επιστροφή του ιερού» και «νέα ανάγκη θρησκευτικότητας και πνευματικότητας στις νεότερες γενιές». Επιπλέον, η ψηφιακή επανάσταση «έχει αλλάξει ριζικά τους τρόπους ζωής και τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις».
Ο Πρόεδρος σημείωσε ακόμη ότι και η ίδια η Εκκλησία έχει αλλάξει: είναι σήμερα «πιο προσεκτική στις ευαισθησίες των ανθρώπων, στις κουλτούρες τους και στις συχνά δύσκολες και επώδυνες προσωπικές τους ιστορίες», «πιο πρόθυμη να συναντήσει τους πάντες» και να σέβεται «τους ρυθμούς του καθενός», «πιο ευαίσθητη απέναντι στους αδύναμους και πιο σεβαστική απέναντι στις συνειδήσεις», καθώς και «πιο προετοιμασμένη για τρόπους ευαγγελισμού και ιεραποστολής πραγματικά συνοδικούς και συμμετοχικούς».
Γι’ αυτό, τόνισε, είναι απαραίτητο να κατανοηθεί, για τις Παγκόσμιες Συναντήσεις, «τι πρέπει να διατηρηθεί και τι να αλλάξει, τι να παραμεριστεί και τι να βελτιωθεί», ώστε τα γεγονότα αυτά «να είναι ευαγγελικά πιο αποτελεσματικά», να «αγγίζουν την καρδιά των ανθρώπων, να μεταδίδουν τη χάρη και να έχουν διαρκή αντίκτυπο στη ζωή τους». Με λίγα λόγια, πρέπει να γίνουν «αυθεντικές εμπειρίες συνάντησης με τον Ιησού Χριστό».
Η δραστηριότητα της Συνόδου
Στην ομιλία του, ο Καρδινάλιος Φάρελ παρουσίασε επίσης έναν απολογισμό της δράσης της Ποντιφικής αυτής Συνόδου από το 2016. Στον τομέα των Ενώσεων και Κινημάτων πραγματοποιήθηκαν οκτώ Ετήσιες Συναντήσεις των γενικών συντονιστών των ενώσεων πιστών και των εκκλησιαστικών κινημάτων, καθώς και έντονη δραστηριότητα συνοδείας με συναντήσεις, αναθεώρηση καταστατικών και πρωτοβουλίες διαμόρφωσης ή υποστήριξης.
Στον τομέα Οικογένεια και Ζωή πραγματοποιήθηκαν δύο Παγκόσμιες Συναντήσεις Οικογενειών: η πρώτη στο Δουβλίνο το 2018 και η δεύτερη στη Ρώμη το 2022. Το ίδιο έτος, Η Ποντιφική αυτή Σύνοδος δημοσίευσε τα Κατηχουμενικά Οδοιπορικά για τη συζυγική ζωή, με στόχο την εισαγωγή μιας ουσιαστικής προετοιμασίας για το Μυστήριο του Γάμου και τη συνοδεία των πρώτων ετών της έγγαμης ζωής. Από πέρυσι, με τη χρήση του βοηθήματος Η Ζωή είναι πάντα ένα αγαθό, ξεκίνησε επίσης ένα έργο συνοδείας της ποιμαντικής της ζωής σε πολλές Επισκοπικές Διασκέψεις.
Στον τομέα της ποιμαντικής για τους νέους, πραγματοποιήθηκαν διεθνώς οι Παγκόσμιες Ημέρες Νεολαίας στον Παναμά το 2019 και στη Λισαβόνα το 2023, ενώ προετοιμάζεται η επόμενη, στη Σεούλ, το 2027. Τέλος, για την ποιμαντική των ηλικιωμένων, η Ποντιφική αυτή Σύνοδος ενθάρρυνε τις τοπικές Εκκλησίες να τη θεσμοθετήσουν ή να την ενισχύσουν, διοργάνωσε δύο διεθνή συνέδρια, το 2020 και το 2025, και ενδυνάμωσε τον διάλογο με τους εθνικούς υπευθύνους αυτής της ποιμαντικής από περίπου 80 Επισκοπικές Διασκέψεις.
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
