Ο εκκωφαντικός ήχος των σειρήνων στην Ιερουσαλήμ φέρνει μαζί του την αγωνιώδη αναμονή για ό,τι μπορεί να προκαλέσει θάνατο και καταστροφή. Η επίθεση στο Ιράν αναζωπυρώνει βίαια τον φόβο ενός πολέμου που δεν έσβησε ποτέ, ενώ στα πρόσωπα των παιδιών το χαμόγελο συνεχίζει να σβήνει.
Στην Ιερουσαλήμ ο φόβος γίνεται αισθητός, σχεδόν απτός. Οι άδειοι δρόμοι, οι απρόσιτοι χώροι λατρείας και τα κλειστά καταστήματα της Παλιάς Πόλης, οι τραυματίες και η καταστροφή σε τόσες πόλεις των Αγίων Τόπων, επανέρχονται ως εικόνες του πόνου αυτής της βασανισμένης γης. Είναι απτές ουλές και αόρατες πληγές που αποκαλύπτουν τον πόνο και τα τραύματα από τη νέα, επαναλαμβανόμενη αρχή ενός ατέρμονου πολέμου.
Τη σιωπή μιας έρημης πόλης σπάει ο ήχος των σειρήνων, που γεννά αγωνία στην αναμονή πυραύλων οι οποίοι θα φέρουν και πάλι θάνατο και καταστροφή.
Ο φόβος επέστρεψε δυναμικά —ή ίσως δεν είχε φύγει ποτέ— το περασμένο Σάββατο το πρωί, ένα Σάββατο όπως εκείνο το τραγικό της 7ης Οκτωβρίου 2023.
Μαζί με τους εκπαιδευτικούς και το σχολικό προσωπικό καταφέραμε να διατηρήσουμε την απαραίτητη ψυχραιμία για να καθησυχάσουμε τα παιδιά, περιμένοντας τους γονείς που μόλις τα είχαν αφήσει στην είσοδο του σχολείου. Δεν ήταν εύκολο για τις δασκάλες να συγκρατήσουν τα δάκρυά τους, ενώ διαβεβαίωναν τα παιδιά, που μόλις είχαν απαγγείλει όλοι μαζί την απλή προσευχή για την ειρήνη του Αγίου Φραγκίσκου της Ασίζης πριν μπουν στην τάξη.
Κοιτούσα τα παιδιά· το κρυμμένο τραύμα στα θλιμμένα μάτια τους. Ένιωθα τη συνειδητοποίηση και την ευθύνη των ενηλίκων, τον πόνο τους γιατί η επιστροφή στη βία θα σήμαινε μια νέα απομάκρυνση από τη γαλήνια θαλπωρή του σχολείου. Αυτές οι σκέψεις και οι ανησυχίες κατακλύζουν το μυαλό και την καρδιά μου.
Κοντά στους Αγίους Τόπους ζούμε μια φαινομενική κανονικότητα, γιατί πιστεύουμε, προσευχόμαστε και ελπίζουμε. Όμως ο εκκωφαντικός θόρυβος του πολέμου μάς επαναφέρει διαρκώς στη σκληρή πραγματικότητα.
Τα παιδιά δεν γνωρίζουν τη βία, δεν γνωρίζουν τους απάνθρωπους λόγους της βίας, και συνεχίζουν να είναι τα αθώα θύματα του παραλογισμού του κακού.
Τα παιδιά γνωρίζουν και αναγνωρίζουν μόνο το καλό. Σε αυτές τις στιγμές τρέμουν, και είναι το κακό που τα κάνει να τρέμουν. Είναι ο φόβος για κάτι άγνωστο που σβήνει τα χαμόγελά τους, τα χαμόγελα όλων των παιδιών που υποφέρουν και πεθαίνουν σε χώρες που είναι σκηνές πολέμου. Πεθαίνουν και υποφέρουν στη Γάζα, στην Τεχεράνη, στο Κίεβο, στο Τελ Αβίβ. Είναι φοβισμένα, θλιμμένα, υποφέρουν από την πείνα και το κρύο· φοβούνται μέσα σε βρεγμένες σκηνές, απομονωμένα στο σκοτάδι καταφυγίων και υπόγειων θαλάμων· είναι θαμμένα κάτω από ερείπια σχολείων και σπιτιών· δεν παίζουν, δεν κρατούν πια πολύχρωμα μολύβια και στυλό.
Αυτό είναι το απάνθρωπο αποτέλεσμα των πολέμων.
Μετά την 7η Οκτωβρίου 2023, πολυάριθμες υπήρξαν οι εκκλήσεις και τα αιτήματα προς τη διεθνή κοινότητα να ξαναγίνει ανθρώπινη. Το ζήτησαν με ένταση δύο Ποντίφικες, πολιτικές και θρησκευτικές αρχές, απλοί άνθρωποι, προσωπικότητες κύρους. Οι απαντήσεις δεν ήρθαν και αν ήρθαν, μέχρι τώρα δεν έφεραν αποτελέσματα και λύσεις στη Γάζα, στους Αγίους Τόπους και σε άλλες περιοχές που μαστίζονται εδώ και χρόνια από πολέμους και βία.
Ποιος όφειλε να απαντήσει στις εκκλήσεις για ειρήνη;
Ποια ανθρωπότητα απαντά στην πληγωμένη ανθρωπότητα;
Είναι ερωτήματα που δεν βρίσκουν απάντηση, όσο εδώ και χρόνια καταπατώνται τα βασικά δικαιώματα των αθώων και όσο η διεθνής κοινότητα κινείται με γνώμονα τα συμφέροντα της πολεμικής οικονομίας και δείχνει αδιαφορία για όσους υποφέρουν. Στη Γάζα, παιδιά στερημένα από το δικαίωμα στη γαλήνη, αντί να λαμβάνουν φροντίδα και εκπαίδευση, αναγκάζονται να ψάχνουν μέσα στα ερείπια αντικείμενα για να τα πουλήσουν, ανταλλάσσοντάς τα με τρόφιμα και κουβέρτες.
Ποια ανθρωπότητα τα στηρίζει και τα βοηθά, ενώ σκάβουν μέσα στη σκόνη και τις αναμνήσεις άλλων αθώων; Ποιος τα θυμάται ακόμη;
Ποια ανθρωπότητα δεν επιτρέπει τη διάσωση εκείνων που αναζητούσαν σωτηρία και έχασαν τη ζωή τους στη θάλασσα, που τώρα ανασύρει σώματα και όνειρα ελπίδας;
Ποια ανθρωπότητα δεν σέβεται τους χρόνους και τους όρους συμφωνιών που θα μπορούσαν να προσφέρουν ανάπαυλα και ανάσα σε όσους περιμένουν το τέλος αδιανόητων βιαιοτήτων και δεινών;
Ερωτήματα στα οποία δεν έχουμε απαντήσεις. Ερωτήματα στα οποία δεν απαντά η ανθρωπότητα εκείνων που, όπως δηλώνει ο Πάπας Λέων, έχουν την ηθική ευθύνη να αποτρέψουν το κακό από το να γίνει ο απόλυτος πρωταγωνιστής της εποχής μας.
Η εμπειρία της ζωής μου στους Αγίους Τόπους με κάνει ακόμη να πιστεύω και να ελπίζω στην καρδιά ανθρώπων που αγαπούν τον πλησίον χωρίς αποκλεισμούς και όρια· που προσφέρουν ένα φιλικό χέρι, μια προσεκτική ακρόαση, μια αγκαλιά που ζεσταίνει την ψυχή.
Αυτή είναι η ανθρωπότητα στην οποία οφείλει να αναγνωρίζεται κάθε άνθρωπος. Αυτή είναι η ανθρωπότητα που πρέπει να εκπροσωπεί η διεθνής κοινότητα.
Δικαιώματα και καθήκοντα, ευθύνη και σεβασμός είναι ουσιώδη στοιχεία για να παραμείνουμε άνθρωποι, για να πιστεύουμε, για να έχουμε εμπιστοσύνη και ελπίδα στην ανθρωπότητα, για να σβήσουμε τον θόρυβο του πολέμου και να αναδείξουμε τον ήχο της ειρήνης.
του Ιμπραήμ Φάλτας*
Μετάφραση:
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
