Η 13η Μαΐου 1981 παραμένει μία από τις πιο δραματικές ημερομηνίες στη σύγχρονη ιστορία της Καθολικής Εκκλησίας. Σε μια κατάμεστη πλατεία του Αγίου Πέτρου, ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β΄ δέχθηκε πυροβολισμούς κατά τη διάρκεια της γενικής ακρόασης από τον Μεχμέτ Αλί Αγτσά.
Ένας κόσμος ήδη σημαδεμένος από εντάσεις
Η απόπειρα δολοφονίας σημειώθηκε σε μια εξαιρετικά κρίσιμη διεθνή συγκυρία. Ο Ψυχρός Πόλεμος είχε επανέλθει σε περίοδο έντασης μετά τη σοβιετική εισβολή στο Αφγανιστάν, ενώ στην Πολωνία ενισχυόταν το ανεξάρτητο συνδικάτο «Αλληλεγγύη» υπό την ηγεσία του Λεχ Βαλέσα. Στις Ηνωμένες Πολιτείες είχε μόλις αναλάβει την προεδρία ο Ρόναλντ Ρέιγκαν, ενώ η Ιταλία εξακολουθούσε να ζει τις πληγές των «Χρόνων του Μολυβιού» και της δολοφονίας του Άλντο Μόρο.
Οι πυροβολισμοί στην πλατεία του Αγίου Πέτρου
Εκείνη την Τετάρτη του Μαΐου, ο Πάπας διέσχιζε την πλατεία με το γνωστό αυτοκίνητό του, χαιρετώντας τους προσκυνητές που είχαν φτάσει από όλο τον κόσμο. Η ατμόσφαιρα ήταν γιορτινή, όταν ξαφνικά οι πυροβολισμοί διέκοψαν τη χαρά της στιγμής.
Ο Ποντίφικας κατέρρευσε τραυματισμένος στην κοιλιακή χώρα. Οι εικόνες έκαναν αμέσως τον γύρο του κόσμου.
Η ζωντανή μετάδοση του Μπενεντέτο Ναρντάτσι
Ανάμεσα στις πιο συγκλονιστικές μαρτυρίες εκείνων των στιγμών ξεχωρίζουν τα λόγια του ραδιοφωνικού ανταποκριτή του Radio Vaticana Μπενεντέτο Ναρντάτσι, ο οποίος περιέγραφε ζωντανά το δράμα:
«Το πλήθος είναι όρθιο… σχεδόν δεν σχολιάζει την τραγική σκηνή που μόλις αντίκρισε. Σχεδόν όλοι σιωπούν και περιμένουν νέα».
Και ακόμη: «Για πρώτη φορά γίνεται λόγος για τρομοκρατία ακόμη και στο Βατικανό».
Η φωνή του, γεμάτη συγκίνηση και αβεβαιότητα, συνόδευσε τις δραματικές στιγμές που ακολούθησαν, ενώ το ασθενοφόρο μετέφερε τον Πάπα στο Πολυκλινική Τζεμέλι για την κρίσιμη χειρουργική επέμβαση.
Η ανακοίνωση της Αγίας Έδρας
Λίγες ώρες αργότερα, το Γραφείο Τύπου του Βατικανού εξέδωσε ανακοίνωση, στην οποία γινόταν λόγος για «ανησυχητική κατάσταση», αλλά και για «βάσιμες ελπίδες ανάρρωσης».
Ολόκληρος ο κόσμος παρακολουθούσε με αγωνία τις ειδήσεις που έφταναν από τη Ρώμη.
Η συγχώρεση του Ιωάννη Παύλου Β΄
Στις 17 Μαΐου 1981, κατά τη διάρκεια της Μαριανής προσευχής (Regina Caeli) από το νοσοκομείο Τζεμέλι, ο Ιωάννης Παύλος Β΄ είπε λόγια που έμειναν στην ιστορία:
«Προσεύχομαι για τον αδελφό που με χτύπησε και τον οποίο έχω ειλικρινά συγχωρήσει».
Αυτή η πράξη συγχώρεσης έγινε ένα από τα ισχυρότερα σύμβολα της Ποντιφικής διακονίας του.
Οι αναφορές των διαδόχων του
Το 2005, κατά την κηδεία του Ιωάννη Παύλου Β΄, ο Πάπας Βενέδικτος ΙΣΤ΄ υπογράμμισε ότι ο Βοϊτίλα ερμήνευσε τον πόνο μέσα από το πρίσμα του Θείου ελέους και της χριστιανικής αγάπης.
Το 2021, ο Πάπας Φραγκίσκος συνέδεσε την απόπειρα δολοφονίας με τη Μαριανή ευλάβεια της Φάτιμα, τονίζοντας:
«Η ζωή μας και η ιστορία του κόσμου βρίσκονται στα χέρια του Θεού».
Η πνευματική παρακαταθήκη
Και ο Πάπας Λέων ΙΔ΄, που εξελέγη το 2025, αναφέρθηκε στην πνευματική κληρονομιά του Ιωάννη Παύλου Β΄, επαναλαμβάνοντας την προτροπή προς τους νέους:
«Μην φοβάστε!»
Λόγια που εξακολουθούν να ενώνουν διαφορετικές γενιές Ποντιφίκων και πιστών.
Ένα γεγονός που σημάδεψε την ιστορία
Σαράντα πέντε χρόνια μετά, η απόπειρα δολοφονίας της 13ης Μαΐου 1981 εξακολουθεί να μνημονεύεται όχι μόνο ως μια πράξη βίας που συγκλόνισε τον κόσμο, αλλά και ως μια μαρτυρία πίστης, συγχώρεσης και ελπίδας.
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ
