Στο κλείσιμο της τελευταίας συνόδου του Κονσιστορίου, ο Λέων ΙΔ΄ εξέφρασε τη βούληση να συνεχιστεί αυτή η πορεία σε «συνέχεια» με όσα ζητήθηκαν στις προ-Κονκλαβιανές γενικές συνελεύσεις, και επιβεβαίωσε την Εκκλησιαστική Συνέλευση του Οκτωβρίου 2028. Οι Kαρδινάλιοι Μπρίσλιν, Ρουέδα Απαρίσιο και Νταβίντ παρουσίασαν τις εργασίες τους το πρωί και το απόγευμα: «Εργαστήκαμε σε ενότητα που δεν είναι ομοιομορφία». Σκέψη για τη Βενεζουέλα και για τις Εκκλησίες που δοκιμάζονται από πολέμους και βία.
Το πρώτο μόλις ολοκληρώθηκε απόψε, αλλά το επόμενο ραντεβού είναι ήδη έτοιμο: δύο ημέρες τον Ιούνιο, κοντά στη μεγάλη εορτή των Αγίων Πέτρου και Παύλου. Ένα νέο έκτακτο Κονσιστόριο περιμένει τον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄ και τους Kαρδιναλίους απ’ όλο τον κόσμο στο Βατικανό.
Τη δεύτερη αυτή θερινή συνάντηση ανακοίνωσε ο ίδιος ο Ποντίφικας στην καταληκτική ομιλία της τρίτης και τελευταίας συνεδρίας σήμερα το απόγευμα, στην οποία συμμετείχαν 170 Kαρδινάλιοι, εκλέκτορες και μη.
Ο Πάπας εξήγησε ότι η διήμερη αυτή συνάντηση τοποθετείται «σε συνέχεια» με όσα ζητήθηκαν στις γενικές συνελεύσεις πριν από το Κονκλάβιο και εξέφρασε τη βούληση να συνεχιστούν τα Κονσιστόρια σε ετήσια βάση, με διάρκεια τριών έως τεσσάρων ημερών. Το είχε ήδη προαναγγείλει στην ομιλία του χθες, λέγοντας ότι αυτές οι σαράντα οκτώ ώρες αποτελούν «προεικόνιση της μελλοντικής μας πορείας». Παράλληλα, επιβεβαίωσε την Εκκλησιαστική Συνέλευση του Οκτωβρίου 2028, που είχε ανακοινωθεί τον περασμένο Μάρτιο.
Ευχαριστίες στους παρόντες και εγγύτητα στους απόντες
Πέρα από τις ανακοινώσεις, ο Λέων ΙΔ΄ θέλησε να ευχαριστήσει τους παρόντες για τη συμμετοχή και τη στήριξή τους. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στους ηλικιωμένους Kαρδιναλίους για την προσπάθεια που κατέβαλαν ώστε να παραστούν: «Η μαρτυρία σας είναι πολύτιμη». Παράλληλα, εξέφρασε την εγγύτητά του προς τους Kαρδιναλίους ανά τον κόσμο που δεν μπόρεσαν να βρίσκονται αυτές τις ημέρες στη Ρώμη: «Είμαστε μαζί σας και σας νιώθουμε κοντά μας».
Ο Πάπας μίλησε για μια «μη τεχνική συνοδικότητα» που βίωσε χθες και σήμερα, μια «βαθιά σύμπνοια και κοινωνία», με μια μεθοδολογία σχεδιασμένη ώστε να ευνοεί την αμοιβαία γνωριμία, δεδομένης της ποικιλομορφίας καταβολών και εμπειριών του καθενός. Υπήρξε επίσης αναφορά στη Β΄ Σύνοδο του Βατικανού, ως θεμέλιο της πορείας και της ανανέωσης της Εκκλησίας, καθώς και διευκρίνιση ότι τα δύο ακόμη θέματα που προτάθηκαν και δεν τέθηκαν σε ψηφοφορία χθες –η λειτουργία και το Praedicate evangelium– συνδέονται στενά με τη Σύνοδο και δεν πρόκειται να λησμονηθούν.
Δεν έλειψε, τέλος, τόσο από τον Λέοντα ΙΔ΄ όσο και από όλα τα μέλη του Κολεγίου των Καρδιναλίων, ένα βλέμμα στη γενικότερη κατάσταση του κόσμου, που καθιστά «ακόμη πιο επείγουσα» μια απάντηση από πλευράς της Εκκλησίας· μιας Εκκλησίας που στέκεται κοντά στις τοπικές Εκκλησίες που υποφέρουν από πολέμους και βία.
Σκέψη για τη Βενεζουέλα
Στο ίδιο πνεύμα, παρότι τα θέματα του Κονσιστορίου ήταν διαφορετικά –η συνοδικότητα και η αποστολή υπό το φως της Evangelii gaudium, τα οποία εγκρίθηκαν χθες από τους Kαρδιναλίους «με καθαρή πλειοψηφία»– διατυπώθηκε ιδιαίτερη μέριμνα, κυρίως από τους λατινοαμερικανούς Kαρδιναλίους, για την κατάσταση στη Βενεζουέλα.
Εκπρόσωπος αυτής της ανησυχίας υπήρξε ο Kαρδινάλιος Λουίς Χοσέ Ρουέδα Απαρίσιο, αρχιεπίσκοπος της Μπογκοτά στην Κολομβία, κατά τη διάρκεια βραδινής συνέντευξης Τύπου στην Αίθουσα Τύπου της Αγίας Έδρας, μαζί με τους Kαρδιναλίους Στίβεν Μπρίσλιν, Aρχιεπίσκοπο του Γιοχάνεσμπουργκ στη Νότια Αφρική, και Πάμπλο Νταβίντ, Eπίσκοπο του Καλοοκάν στις Φιλιππίνες.
Ο Κολομβιανός Aρχιεπίσκοπος υπενθύμισε τα λόγια του Πάπα στο “Αngelus” της 4ης Ιανουαρίου, την επομένη της επίθεσης των Ηνωμένων Πολιτειών, όταν ο Λέων ΙΔ΄ «εξέφρασε τη βαθιά του ανησυχία για όσα συμβαίνουν στη Βενεζουέλα και δεσμεύθηκε να ενθαρρύνει τον διάλογο και την αναζήτηση συναίνεσης, επικαλούμενος την ειρήνη, για την οικοδόμηση μιας ειρήνης ταυτόχρονα άοπλης και αφοπλιστικής, που να επιδιώκει την ένωση των λαών με σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα και την κυριαρχία».
«Εκείνο το Kυριακάτικο μήνυμα έδωσε τον τόνο στις σκέψεις μου αυτές τις ημέρες», δήλωσε ο Ρουέδα. Δεν ήταν το επίσημο θέμα του Κονσιστορίου, αλλά ήταν «αναπόφευκτο» τα μέλη του Κολεγίου των Καρδιναλίων να «ανησυχούν για όσα συμβαίνουν», να «θέτουν ερωτήματα» για την πορεία που διαγράφεται, για τις γεωπολιτικές αλλαγές στη Λατινική Αμερική και για το πώς μπορεί η Εκκλησία να συνοδεύσει τον πληθυσμό. «Η Βενεζουέλα είναι ένα θέμα που κουβαλάμε στην καρδιά μας, μας πονά όλους και επιθυμούμε τις καλύτερες δυνατές εξελίξεις στο άμεσο μέλλον», διαβεβαίωσε.
Η συνοδικότητα ως «συνοδοιπορία»
Οι τρεις Kαρδινάλιοι εισηγητές παρουσίασαν στη συνέχεια τα θέματα και το γενικό κλίμα των εργασιών, που ξεκίνησαν το πρωί και συνεχίστηκαν το απόγευμα, με στιγμές ψαλμωδίας και προσευχής, καθώς και διάλειμμα για γεύμα στο αίθριο της Αίθουσας Παύλου ΣΤ΄. Παρών ήταν και ο Πάπας, ο οποίος δώρισε σε όλους το μετάλλιο του Ποντιφικάτου του.
Η συνοδικότητα, η βίωσή της ως «συνοδοιπορία», η ανάγκη να αντανακλάται στην άσκηση της εξουσίας, στη διαμόρφωση και στο έργο των αποστολικών νουντσίων, να βιώνεται στην Κούρια με «μεγαλύτερη διεθνοποίηση», καθώς και η εκ νέου ανάγνωση της παπικής προτροπής Evangelii gaudium του Πάπα Φραγκίσκου –ενός κειμένου που «δεν έχει ξεπεραστεί» με το τέλος του προηγούμενου Ποντιφικάτου, αλλά εξακολουθεί να απευθύνει προκλήσεις στις επισκοπές, τη Ρωμαϊκή Κούρια και τον ίδιο τον Πάπα– αποτέλεσαν τον πυρήνα των συζητήσεων στις γλωσσικές ομάδες.
Συνολικά είκοσι ομάδες: έντεκα με τη συμμετοχή μη εκλεκτόρων καρδιναλίων και εννέα με εκλέκτορες καρδιναλίους, επισκόπους επικεφαλής επισκοπών και νουντσίους εν ενεργεία, όπως εξήγησε ο διευθυντής της Αίθουσας Τύπου της Αγίας Έδρας, Ματέο Μπρούνι.
«Ο Πάπας κρατούσε σημειώσεις, ήταν πολύ προσεκτικός»
Ο Μπρίσλιν χαρακτήρισε την εμπειρία «πολύ εμπλουτιστική», χάρη στις διαφορετικές οπτικές που επέτρεψαν βαθύτερη κατανόηση των αναγκών του κόσμου. Μια ευκαιρία, όπως είπε, «να γνωρίσουμε και να γνωριστούμε». «Το γεγονός ότι τον Ιούνιο θα υπάρξει νέο ραντεβού δείχνει ότι ο Άγιος Πατέρας πήρε πολύ σοβαρά το ότι μπορούμε να τον βοηθήσουμε στον ρόλο του ως Διαδόχου του Πέτρου», τόνισε.
«Οκτώ μήνες μετά το Κονκλάβιο ο Πάπας θέλησε να μας συγκαλέσει για να μας ακούσει», πρόσθεσε ο Ρουέδα, «και αυτό μας ενισχύει στην αποστολή της Εκκλησίας». Ο Καρδινάλιος Νταβίντ, αστειευόμενος για το jet lag («δεν μπορώ να πιστέψω ότι είμαι ακόμη εδώ, σήμερα ξεκινήσαμε πολύ νωρίς, στις 7») και για το «όμορφο σκηνικό» του Κονσιστορίου, εξήρε κυρίως τη μορφή των εργασιών και τη «συζήτηση εν Πνεύματι», χάρη στην οποία «όλοι μπόρεσαν να μιλήσουν». Εκτίμησε επίσης το γεγονός ότι ο Πάπας «άκουγε περισσότερο απ’ όσο μιλούσε»: «Κρατούσε σημειώσεις, ήταν πολύ προσεκτικός· οι παρεμβάσεις του ήταν πολύ εμπλουτιστικές για όλους μας».
Η σημασία της αμοιβαίας γνωριμίας
Σε ερώτηση δημοσιογράφου σχετικά με τα πραγματικά νέα στοιχεία που προέκυψαν από το Κονσιστόριο, δεδομένου ότι πολλά από τα θέματα είχαν ήδη συζητηθεί εκτενώς στη διπλή σύνοδο της Συνόδου για τη Συνοδικότητα, ο Μπρίσλιν απάντησε ότι η καινοτομία δεν πρέπει να αναζητείται «μόνο στις συζητήσεις», αλλά στην ίδια «την ευκαιρία να γνωριστούμε και να ακούσουμε ο ένας τον άλλον».
«Είναι σημαντικό, γιατί ερχόμαστε από διαφορετικά μέρη του κόσμου, κάποιοι είναι νέοι καρδινάλιοι, άλλοι υπηρετούν εδώ και πολύ καιρό». Ο Πάπας, πρόσθεσε ο Αρχιεπίσκοπος του Γιοχάνεσμπουργκ, «θέλει να είναι συλλογικός, θέλει να ακούει, θέλει να αντλεί από την εμπειρία και τη γνώση των καρδιναλίων από όλο τον κόσμο, γιατί αυτό μπορεί να τον βοηθήσει να καθοδηγήσει την Εκκλησία». Τα προφίλ είναι «διαφορετικά», αλλά η εργασία έγινε «σε αρμονία που δεν είναι ομοιομορφία», κατέληξε ο καρδινάλιος Ρουέδα.
Λαϊκοί και γυναίκες
Σχετικά με τα θέματα, οι δημοσιογράφοι ρώτησαν επίσης αν συζητήθηκε η συμμετοχή των λαϊκών και ο ρόλος των γυναικών στην Εκκλησία. «Πώς θα μπορούσαμε να μην αναγνωρίσουμε τον ρόλο των γυναικών και τα διακονήματά τους στην Εκκλησία;» αναφώνησε ο Καρδινάλιος Νταβίντ. «Βεβαίως» το ζήτημα των γυναικών αποτελεί «μια διαρκή ανησυχία», δήλωσε, υπενθυμίζοντας τα προσφάτως δημοσιευμένα πορίσματα της Επιτροπής για τη μελέτη του γυναικείου διακονήματος.
Ο Καρδινάλιος των Φιλιππίνων αναφέρθηκε επίσης στον «κληρικαλισμό» και επανέφερε την έννοια του «ιερατείου» του λαού, εμπνευσμένη από τη Β΄ Σύνοδο του Βατικανού. «Μιλάμε για το σώμα της Εκκλησίας: έχουμε την κεφαλή της Εκκλησίας, αλλά όχι μόνο την κεφαλή, υπάρχει και το σώμα. Οι άνθρωποι έχουν τη δύναμη να συμμετέχουν στη ζωή και την αποστολή της Εκκλησίας».
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
