Ο Πάπας αφηγείται την αλλαγή του οράματός του για τη δημιουργία σε μια ομάδα εμπειρογνωμόνων που συνεργάζονται με τους Γάλλους Επισκόπους με θέμα την Εγκύκλιο «Δοξασμένος να ʼσαι». Μιλώντας εκτός κειμένου, επιβεβαιώνει την ανάγκη να κάνουμε μια πορεία αλλαγής στον τρόπο εξέτασης της σχέσης μας με τη φύση. Στο γραπτό κείμενο που παραδόθηκε σε όσους ήταν παρόντες, δίνεται ένας τόνος ελπίδας: «Χαίρομαι που υπάρχει συνειδητοποίηση, παρόλο που πρέπει να γίνουν πολλά ακόμη».
Κατά τη συνάντησή του με την ομάδα των Γάλλων περιβαλλοντολόγων το πρωί της Πέμπτης 3 Σεπτεμβίου, ο Πάπας Φραγκίσκος προτίμησε να μιλήσει εκτός κειμένου, παραδίδοντας τις γραπτές σκέψεις του για μετέπειτα ανάγνωση.
Μια προσωπική μαρτυρία
Ο Πάπας ξεκινά αναφέροντας κάτι προσωπικό: την πορεία “μεταστροφής” του σε περιβαλλοντικά ζητήματα. Λέει ότι όταν εργαζόταν για τη Σύνοδο των Επισκόπων της Λατινικής Αμερικής, στην Απαρεσίδα της Βραζιλίας, δεν έδινε μεγάλη σημασία στις προτάσεις που προέρχονταν από την Αμαζονία, θεωρώντας ότι δεν είχαν καμία σχέση με τον ευαγγελισμό:
«Αυτός ήμουν εγώ το 2006. Στη συνέχεια, το 2015 βγήκε η “Δοξασμένος να ʼσαι”. Είχα μια πορεία μεταστροφής, για να κατανοήσω το οικολογικό πρόβλημα. Πρώτα δεν καταλάβαινα τίποτα ! […] Θέλω να το υπογραμμίσω αυτό: από το να μην καταλαβαίνω τίποτα στην Απαρεσίδα το 2006, έως την Εγκύκλιο. Γι’ αυτό θέλω να δώσω μαρτυρία. Πρέπει να εργαστούμε ώστε όλοι να έχουν αυτήν την πορεία μεταστροφής».
Η σοφία των αυτόχθονων που χάθηκε από τον σύγχρονο πολιτισμό
Ο Πάπας συνεχίζει λέγοντας ότι για αυτόν μεταστροφή σήμαινε αλλαγή του βλέμματος προς τους αυτόχθονες πληθυσμούς, κατανόηση της σοφίας τους για το “ευ ζην”, και εξηγεί:
«Το “ευ ζην” δεν είναι η ντόλτσε βίτα, όχι, δεν είναι η γλύκα του να μην κάνεις τίποτα, όχι. Το “ευ ζην” σημαίνει να ζεις σε αρμονία με τη δημιουργία. Και έχουμε χάσει αυτήν τη σοφία της καλής ζωής. Οι αυτόχθονες λαοί μας οδηγούν σε αυτήν την ανοιχτή πόρτα. Και μερικοί ηλικιωμένοι από τους ιθαγενείς του δυτικού Καναδά παραπονούνται ότι τα εγγόνια τους πηγαίνουν στην πόλη και αγοράζουν τα μοντέρνα πράγματα και ξεχνούν τις ρίζες τους. Και αυτή η λησμοσύνη των ριζών είναι ένα δράμα όχι μόνο των αυτόχθονων, αλλά και του σύγχρονου πολιτισμού».
Όπως παρατηρεί ο Πάπας Φραγκίσκος, σήμερα η αρμονία μεταξύ σκέψης, συναισθήματος και πράξης έχει χαθεί. Ο Πάπας στη συνέχεια τονίζει ότι όλοι πρέπει να εργαστούμε «επάνω στη δική μας τρυφερότητα και στην ικανότητά μας να χαϊδεύουμε», επειδή η ικανότητα να χαϊδεύουμε «είναι συστατικό του “ευ ζην” με αρμονία» και είναι μέρος της ανθρώπινης οικολογίας. Κι επίσης είναι σημαντικό να αισθανόμαστε ότι ανήκουμε σε μια παράδοση και επομένως να φροντίζουμε τις ρίζες μας «ώστε οι καρποί να είναι καλοί».
Ο διάλογος με τους παππούδες και τις γιαγιάδες
Ο Πάπας αναφέρεται και σε ένα θέμα που του είναι πολύ αγαπητό, τη σχέση με τους ηλικιωμένους, με τους παππούδες και τις γιαγιάδες, με το να συζητάμε μαζί τους. Και καταλήγει:
«Πάντα με εντυπωσίαζε αυτό το απόσπασμα από το βιβλίο του Ιωήλ: “Οι γέροντες θα ονειρευτούν όνειρα θεϊκά και οι νέοι θα προφητεύσουν”. Οι νέοι είναι προφήτες. Οι γέροντες είναι ονειροπόλοι. Φαίνεται το αντίθετο, αλλά είναι έτσι! Αρκεί οι γέροντες και οι γιαγιάδες να μπορούν να μιλήσουν. Και αυτή είναι η ανθρώπινη οικολογία».
Η υποβάθμιση της φύσης
«Είμαστε μέρος μιας ενιαίας ανθρώπινης οικογένειας, που καλείται να ζήσει σε ένα κοινό σπίτι, του οποίου διαπιστώνουμε μαζί την ανησυχητική παρακμή», λέει ο Πάπας Φραγκίσκος στο κείμενο που δόθηκε σε όσους ήταν παρόντες στη συνάντηση, παρατηρώντας ότι η τρέχουσα κρίση μας θυμίζει την ευθραυστότητά μας και τη διασύνδεσή μας. Αλλά υπάρχει κάποιος λόγος ελπίδας:
Είναι πηγή χαράς το γεγονός ότι η συνειδητοποίηση του επείγοντος της κατάστασης είναι τώρα διάχυτη σχεδόν παντού, ότι το θέμα της οικολογίας διαπερνά όλο και περισσότερο τους τρόπους σκέψης σε όλα τα επίπεδα και αρχίζει να επηρεάζει τις πολιτικές και οικονομικές επιλογές, αν και μένουν να γίνουν πολλά ακόμη και βλέπουμε πάρα πολλές βραδυπορείες, ως και βήματα προς τα πίσω».
Η συνεισφορά της Καθολικής Εκκλησίας
Ο Πάπας Φραγκίσκος επιβεβαιώνει τη δέσμευση της Καθολικής Εκκλησίας στην προστασία του κοινού σπιτιού, ακόμη και αν «αυτή δεν έχει έτοιμες λύσεις για να προτείνει και δεν αγνοεί τις δυσκολίες των τεχνικών, οικονομικών και πολιτικών ζητημάτων που διακυβεύονται». Ωστόσο, θέλει να συνεισφέρει, ειδικά στη διαμόρφωση της συνείδησης «προκειμένου να προωθήσει μια βαθιά και διαρκή οικολογική μεταστροφή». Η πίστη, παρατηρεί ο Πάπας, προσφέρει στους Χριστιανούς «μεγάλα κίνητρα για την προστασία της φύσης, καθώς και των πιο ευάλωτων αδελφών μας» και μπορεί να αναπτυχθεί ένας γόνιμος διάλογος μεταξύ πίστεως και επιστήμης.
«Η Βίβλος μάς διδάσκει ότι ο κόσμος δεν γεννήθηκε από το χάος ή κατά τύχη, αλλά από τη βούληση του Θεού που τον κάλεσε και συνεχώς τον καλεί στην ύπαρξη, από αγάπη. Το σύμπαν είναι όμορφο και καλό και μελετώντας το μας επιτρέπει να διεισδύσουμε στην άπειρη ωραιότητα και καλοσύνη του Δημιουργού του. Κάθε πλάσμα, ακόμη και το πιο εφήμερο, είναι το αντικείμενο της τρυφερότητας του Πατέρα, που του δίνει μια θέση στον κόσμο».
Ο άνθρωπος είναι ο διαχειριστής της φύσης και όχι το αφεντικό
Το καθήκον του ανθρώπου είναι να σέβεται το έργο του Θεού και να διαχειρίζεται τη φύση και ό,τι αυτή προσφέρει, χωρίς να αισθάνεται ποτέ ως το απόλυτο αφεντικό της. Η ανθρωπότητα καλείται να ζήσει στη γη «σε αρμονία και με δικαιοσύνη, ειρήνη και αδελφοσύνη», όπως προτείνει το Ευαγγέλιο, αλλά όταν κακομεταχειριζόμαστε τη φύση για τα δικά μας συμφέροντα, «τότε η αρμονία διασπάται και εμφανίζονται σοβαρές ανισότητες, αδικίες και δεινά». Και ο Πάπας συνεχίζει:
«Είναι η ίδια αδιαφορία, ο ίδιος εγωισμός, η ίδια απληστία, η ίδια αλαζονεία, ο ίδιος ισχυρισμός ότι ο άνθρωπος είναι το αφεντικό και ο δεσπότης του κόσμου που οδηγούν τους ανθρώπους, αφενός, να καταστρέφουν τα είδη ζωής και να λεηλατούν τους φυσικούς πόρους της γης, και αφετέρου, να εκμεταλλεύονται τη δυστυχία, να καταχρώνται την εργασία γυναικών και παιδιών, να ανατρέπουν τους νόμους του οικογενειακού κυττάρου, να μην σέβονται πλέον το δικαίωμα στην ανθρώπινη ζωή από τη σύλληψη ως το φυσικό τέλος της».
Θεραπεία της καρδιάς του ανθρώπου για να θεραπευτεί ο κόσμος
Επομένως, δεν είναι δυνατόν να θεραπεύσουμε τη σχέση με τη δημιουργία χωρίς να θεραπεύσουμε τις σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων. Μόνο «θεραπεύοντας την καρδιά του ανθρώπου – υπογραμμίζει ο Πάπας – μπορεί κανείς να ελπίζει ότι θα θεραπευτεί ο κόσμος από τις κοινωνικές και περιβαλλοντικές του διαταραχές». Ο λόγος του Πάπα Φραγκίσκου τελειώνει με την ενθάρρυνση των παρόντων να συνεχίσουν το έργο τους για την προστασία του περιβάλλοντος, καλώντας τους στην ελπίδα που βασίζεται επάνω στον Ιησού Χριστό, ακόμη και εν μέσω δυσκολιών. Αυτός, καταλήγει ο Πάπας, «δεν μας εγκαταλείπει, δεν μας αφήνει μόνους, διότι ενώθηκε οριστικά με τη γη μας, και η αγάπη του μας οδηγεί συνεχώς να βρίσκουμε νέους δρόμους».
————————
Πηγή:Vatican News
Μετάφραση: π.Λ/kantam.gr
