Στις 23-26 Οκτωβρίου 2014 πραγματοποιήθηκε στη Λεόπολη (LVOV) της Ουκρανίας η ετήσια σύναξη των Επισκόπων των Καθολικών Ανατολικών Εκκλησιών της Ευρώπης με τη συμπλήρωση πενήντα χρόνων από τη δημοσίευση των Διαταγμάτων της Β΄ Βατικανής Συνόδου «περί των Καθολικών Ανατολικών Εκκλησιών» (Orientalium Ecclesiarum) και «περί Οικουμενισμού» (Unitatis Redintegratio), και είκοσι χρόνων από την νομιμοποίηση της Ελληνο-Καθολικής Εκκλησίας στην Ουκρανία. Συμμετείχαν πενήντα Επίσκοποι, οι οποίοι εστίασαν την προσοχή και μελέτη τους στην αποστολή και στο ρόλο των Καθολικών Ανατολικών Εκκλησιών, ιδιαίτερα της βυζαντινής παράδοσης, στην σημερινή οικουμενική κίνηση και στις σχέσεις τους με την Ορθόδοξη Εκκλησία.
Τέθηκε σαφώς το ερώτημα αν οι Εκκλησίες αυτές -πενήντα χρόνια μετά τη Β΄ Βατικανή Σύνοδο- υλοποίησαν τις κατευθύνσεις και προσδοκίες της Συνόδου, και συγκεκριμένα αν πράγματι αποτελούν εμπόδιο ή συμβάλλουν στην οικουμενική πορεία προς την ενότητα. Οι Ορθόδοξες Εκκλησίες τις αποκαλούν «Ουνιτικές», ταυτίζοντάς τις με τον «προσηλυτισμό» και θεωρώντας τις ως «εκκλησιολογική ανωμαλία», και ζητούν την κατάργησή τους ως όρο προκειμένου να επιτευχθεί η ένωση των δυο Εκκλησιών, Καθολικής και Ορθόδοξης.
Το θέμα ανέπτυξε ο Γρατιανουπόλεως Δημήτριος, Έξαρχος των Ελληνορρύθμων Καθολικών Ελλάδος και μέλος της Μικτής Επιτροπής για τον Θεολογικό Διάλογο της Καθολικής και Ορθόδοξης Εκκλησίας, και ακολούθησε μακρά συζήτηση, κατά την οποία επισημάνθηκε ότι:
Οι Ανατολικές Καθολικές Εκκλησίες, ανεξάρτητα από τις ιστορικές συγκυρίες της δημιουργίας τους, αριθμούν σήμερα εκατομμύρια πιστών σε ανατολή και δύση, και αποκλειστικό μέλημα της εκκλησιαστικής ηγεσίας τους είναι η διαποίμανση των πιστών τους, καταδικάζοντας κάθε ενέργεια που θα μπορούσε να διαταράξει τις αδελφικές σχέσεις με τις κατά τόπους Ορθόδοξες Εκκλησίες, και ενεργώντας στα πλαίσια του δικαίου, της νομιμότητας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, σεβόμενες την ελευθερία της θρησκευτικής συνείδησης. Εξάλλου, οι ίδιες αυτές αρχές θα πρέπει να εμπνέουν σήμερα και τις Ορθόδοξες Εκκλησίες.
Στην ιστοσελίδα της Καθολικής Εκκλησίας της Ελλάδος (www.cen.gr) παρατίθεται σε ιταλική γλώσσα η όλη εισήγηση του Σεβασμιοτάτου Δημητρίου.
