«Έχουμε ανάγκη από εσάς, από τη φαντασία σας, από τη δημιουργική αφηγηματική σας δύναμη, από τη ζωντάνια της σκέψης σας. Σας χρειαζόμαστε για να δημιουργήσουμε χώρους ελευθερίας και αυθεντικότητας, μέσα στους οποίους η θεία χάρη θα μπορεί να κάνει να αντηχήσει μια υπόσχεση παρηγοριάς και ειρήνης».
Με αυτά τα αξέχαστα λόγια του Παύλου ΣΤ΄, που είχε απευθύνει στους καλλιτέχνες κατά τη Θεία Λειτουργία του 1964, ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ θέλησε να ενθαρρύνει το έργο συγγραφέων από κάθε γωνιά του κόσμου. Ο Ποντίφικας τούς δέχθηκε σε ιδιωτική ακρόαση στο Βατικανό, με αφορμή τη συμπλήρωση εκατό ετών από την ίδρυση του Εκδοτικού Οίκου του Βατικανού (Libreria Editrice Vaticana), του εκδοτικού οργανισμού της Αγίας Έδρας που ιδρύθηκε το 1926.
Η συγγραφή ως μορφή ανθρώπινης έκφρασης
Στην Αίθουσα Παύλος ΣΤ΄ παρευρέθησαν διεθνώς αναγνωρισμένοι συγγραφείς, όπως οι Γιον Φόσε, Μέριλιν Ρόμπινσον, Ελίζαμπεθ Στράουτ, Ερίκ-Εμανουέλ Σμιτ, Βιτόριο Λιντζιάρντι, Τζόναθαν Σάφραν Φόερ, Ενρίκο Μπρίτσι, Κόλουμ ΜακΚαν, Ντανιέλε Μενκαρέλι, Σουζάνα Ταμάρο και Μίρτσεα Καρταρέσκου. Παρόντες ήταν επίσης συγγραφείς που συνεργάζονται με τον εκδοτικό οίκο LEV, μεταξύ των οποίων οι Αντριέν Καντιάρ, Εράλντο Αφφινάτι και Πάολο Μαλαγκούτι.
Ο Πάπας καλωσόρισε τους παρευρισκομένους, υπογραμμίζοντας ότι η συνάντηση αυτή αποτελεί «μια ευκαιρία να αναλογιστούμε τη σημασία του βιβλίου και της συγγραφής, μιας μορφής ανθρώπινης έκφρασης της οποίας εσείς είστε, μέσα από την ποικιλία των στυλ και των γλωσσών σας, δάσκαλοι και πρότυπα».
«Το να γράφετε –με τον τρόπο που εσείς το κάνετε– είναι μια πράξη αλήθειας, μια πράξη αποκάλυψης. Η γραφή λέει ποιοι είμαστε, σε τι πιστεύουμε και τι ελπίζουμε, ποιον κόσμο επιδιώκουμε, ποιο μέλλον ονειρευόμαστε».
Η αλήθεια ως αγαθό που μοιράζεται
«Η αλήθεια δεν είναι ένα έδαφος που πρέπει να υπερασπιστούμε, αλλά ένα αγαθό που πρέπει να μοιραστούμε» υπογράμμισε ο Πάπας. Και πρόσθεσε: «Δεν είμαστε ποτέ οι κύριοι της αλήθειας· είναι μάλλον εκείνη που μας κατακτά».
Για τον λόγο αυτό, ο Λέων ΙΔ΄ ευχήθηκε στους συγγραφείς να είναι «ικανοί να προκαλούν έλξη προς την αλήθεια, επειδή οι ίδιοι έλκονται από αυτήν».
Η συγγραφή ως πράξη ανθρωπιάς
Η συγγραφή είναι επίσης «μια πράξη ανθρωπιάς». Ο Ποντίφικας υπενθύμισε τα λόγια του Τερέντιου: «Άνθρωπος είμαι και τίποτε το ανθρώπινο δεν το θεωρώ ξένο προς εμένα».
«Στη λογοτεχνία ξεδιπλώνεται ολόκληρο το φάσμα των ανθρώπινων εμπειριών», είπε ο Πάπας Λέων, παραπέμποντας στον Πάπα Φραγκίσκο, ο οποίος με τη σειρά του είχε αναφερθεί στη μορφωτική αξία της λογοτεχνίας, επικαλούμενος τον Κ.Σ. Λιούις: «Διαβάζοντας ένα λογοτεχνικό κείμενο, έχουμε τη δυνατότητα “να δούμε μέσα από τα μάτια των άλλων”, αποκτώντας ένα ευρύτερο πεδίο προοπτικής που διευρύνει την ανθρωπιά μας».
Η ενσυναισθητική δύναμη της φαντασίας
Με αυτόν τον τρόπο ενεργοποιείται «η ενσυναισθητική δύναμη της φαντασίας», την οποία ο Ποντίφικας χαρακτήρισε «θεμελιώδες όχημα για την ικανότητα ταύτισης με την οπτική, την κατάσταση και τα συναισθήματα του άλλου, χωρίς την οποία δεν μπορούν να υπάρξουν αλληλεγγύη, συμμετοχή, συμπόνια και έλεος».
«Όταν γράφετε ιστορίες και διαμορφώνετε τους χαρακτήρες σας, ταυτίζεστε μαζί τους, αντιλαμβάνεστε τις οπτικές τους, τα συναισθήματα, τις διαθέσεις και τις στάσεις τους. Σε αυτό συνίσταται το μεγάλο σχολείο ανθρωπιάς που προσφέρετε στους αναγνώστες, διότι όποιος διαβάζει, κατά κάποιον τρόπο, ζει πολλές ζωές πέρα από τη δική του».
Κατά τον Πάπα, αυτό βοηθά να ανακαλύπτουμε τη διαφορετικότητα των απόψεων, να μη θεωρούμε απόλυτη τη δική μας και να συνθέτουμε, «σαν σε ένα μωσαϊκό, το περίγραμμα εκείνης της αλήθειας που πάντοτε μας υπερβαίνει».
Ο Θεός αποκαλύπτεται μέσα στις ανθρώπινες ιστορίες
Τέλος, ο Λέων ΙΔ΄ υποστήριξε ότι «η συγγραφή έχει σχέση με τον Θεό». Αν και αναγνώρισε ότι μια τέτοια διατύπωση μπορεί να φαίνεται τολμηρή, υπενθύμισε ότι πολλοί θεολόγοι έχουν αναστοχαστεί πάνω στη συνάφεια ανάμεσα στη συγγραφή και την αποκάλυψη του βιβλικού Θεού.
Στο σημείο αυτό επικαλέστηκε τον Καρδινάλιο Τίμοθι Ράντκλιφ, σύμφωνα με τον οποίο «για τους χριστιανούς τίποτε το ανθρώπινο δεν είναι ξένο προς τον Χριστό».
«Όταν φτάνουμε στα βάθη της ανθρώπινης ύπαρξής μας, δεν βρισκόμαστε μακριά από τον Θεό· εκεί, μέσα σε βαθιά ανθρώπινες ιστορίες, ο Θεός αποκαλύπτεται».
Ο Θεός, κατέληξε ο Ποντίφικας, «μιλά μέσα από γεγονότα και συναντήσεις, πρόσωπα και ιστορίες» και ενεργεί στη ζωή μας «μέσα από όσα κάνουμε και όσα είμαστε, καθώς και μέσα από τους πολλούς ανθρώπους που συναντούμε».
Τέλος, ο Πάπας ευχαρίστησε τους συγγραφείς και τις συγγραφείς «για κάθε φορά που σπείρατε σπόρους συμφιλίωσης, συνάντησης και φιλίας».
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
