Το Λας Πάλμας ντε Γκραν Κανάρια αποτέλεσε την προτελευταία στάση του ταξιδιού του Πάπα στην Ισπανία. Εκεί ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ συνάντησε μετανάστες και φορείς υποδοχής στο λιμάνι του Αργκινεγκίν στην Γκραν Κανάρια και απηύθυνε έκκληση για ασφαλείς νόμιμες οδούς, προστασία των θυμάτων και ουσιαστική ένταξη.
«Αγαπητοί μετανάστες, πριν σας πω οτιδήποτε άλλο, θέλω να υποκλιθώ μπροστά στην αξιοπρέπειά σας. Δεν είστε αριθμοί ούτε φάκελοι. Είστε άνθρωποι, με οικογένεια και σπίτι που αφήσατε πίσω σας, με όνειρα που κανείς δεν έχει το δικαίωμα να περιφρονεί». Αυτά είναι τα λόγια του Πάπα Λέοντος ΙΔ΄ στο λιμάνι του Αργκινεγκίν. Άκουσε ιστορίες πόνου, εμπορίας ανθρώπων, σωματικής και ψυχολογικής βίας, διαλυμένων οικογενειών και ανεκπλήρωτων ονείρων, αλλά και ιστορίες διάσωσης, νέας αρχής, αλληλεγγύης και καλοσύνης. Στη συνέχεια ύψωσε τη φωνή του σε μια ισχυρή καταγγελία κατά της μαφίας και των διακινητών, των «τεράτων» που λυμαίνονται τις θάλασσες, αλλά και κατά των αιτιών που αναγκάζουν χιλιάδες ανθρώπους να εγκαταλείπουν τα πάντα και να επιβιβάζονται σε σαπιοκάραβα χωρίς καμία βεβαιότητα ότι θα φτάσουν ζωντανοί στον προορισμό τους. «Δεν αρκεί να διαχειριζόμαστε τις αφίξεις, να μοιράζουμε αριθμούς, να ενισχύουμε τα σύνορα ή να θρηνούμε τους νεκρούς όταν όλα έχουν πλέον συμβεί. Κάθε βάρκα που φτάνει δεν μεταφέρει μόνο μετανάστες· μεταφέρει και ένα ερώτημα: τι κόσμο έχουμε οικοδομήσει, ώστε τόσοι αδελφοί μας να πρέπει να διακινδυνεύουν τον θάνατο για να αναζητήσουν τη ζωή;».
Στην «αποβάθρα της ελπίδας»
Ο Πάπας βρίσκεται στη Λας Πάλμας ντε Γκραν Κανάρια, πρωτεύουσα του νησιού που αποτελεί ταυτόχρονα τουριστικό προορισμό και τόπο αποβίβασης χιλιάδων μεταναστών που φτάνουν με αυτοσχέδια σκάφη. Σχεδόν 60.000 άνθρωποι έχουν αποβιβαστεί τα τελευταία χρόνια, οι περισσότεροι στις ακτές του Αργκινεγκίν, ενός τόπου που από «λιμάνι της ντροπής» μετατράπηκε σε «λιμάνι της ελπίδας». Περίπου 2.000 άνθρωποι συγκεντρώθηκαν κάτω από τον καυτό ήλιο για να ακούσουν τον Ποντίφικα. Ανάμεσά τους ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, εθελοντές, εργαζόμενοι της Κάριτας, Ιερείς, Μοναχές και πολλές οικογένειες μεταναστών με τα παιδιά τους. Στο κέντρο της πλατείας δεσπόζει ένας σταυρός κατασκευασμένος από ξύλα βαρκών που έφτασαν σε αυτό το λιμάνι, ενώ δίπλα βρίσκεται το άγαλμα της Παναγίας του Καρμήλου, προστάτιδας των ψαράδων.
Το δικαίωμα να μην χρειάζεται κανείς να μεταναστεύσει
Ο Λέων ΙΔ΄ υπενθύμισε ότι, αν υπάρχει το δικαίωμα αναζήτησης καταφυγίου όταν η ζωή απειλείται, υπάρχει και ένα άλλο θεμελιώδες δικαίωμα: «Το δικαίωμα να μην χρειάζεται κανείς να μεταναστεύσει. Το δικαίωμα να παραμένει στο σπίτι του χωρίς πείνα, χωρίς πόλεμο, χωρίς διώξεις και βία, χωρίς η γη του να γίνεται ακατοίκητη, χωρίς η διαφθορά να στερεί το ψωμί από τους φτωχούς και χωρίς τα όπλα να καταστρέφουν το μέλλον των παιδιών».
Το βλέμμα στραμμένο στο Ελ Ιέρο
Αναφερόμενος στο νησί Ελ Ιέρο, ο Πάπας μίλησε για χιλιάδες ανθρώπους που έφτασαν εκεί «ξεριζωμένοι από την πατρίδα τους και παραδομένοι στην ευθραυστότητα μιας βάρκας». «Υπήρξαν άνθρωποι που διασώθηκαν στη θάλασσα και σώματα που ανασύρθηκαν χωρίς ζωή από τα νερά». Γι’ αυτό, τόνισε, η Εκκλησία δεν μπορεί να αδιαφορήσει για αυτές τις ακτές ούτε για κανέναν τόπο όπου η πείνα, η δίψα, η βία, ο φόβος και η εξορία συνεχίζουν να πληγώνουν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.
Καταγγελία κατά της μαφίας και των διακινητών
Αντλώντας εικόνες από τη Βίβλο, όπου η θάλασσα συμβολίζει συχνά το χάος και την απειλή, ο Πάπας μίλησε για τα σύγχρονα «τέρατα» που περιφέρονται στα νερά: «Μαφίες που εμπορεύονται την απελπισία, διακινητές που υποδουλώνουν γυναίκες και παιδιά και η αδιαφορία πολλών που επιτρέπει στους φτωχούς να καταπίνονται από την εκμετάλλευση και τη λήθη». Ωστόσο, πρόσθεσε, η πίστη δεν παραλύει μπροστά στη δύναμη της θάλασσας. «Πιστεύουμε σε έναν Θεό που υποτάσσει το χάος, θέτει όρια στο κακό και ανοίγει δρόμο εκεί όπου φαίνεται να κυριαρχεί ο θάνατος».
Η φωνή της Εκκλησίας και η δύναμη των μικρών πράξεων
Ο Ποντίφικας επαίνεσε το έργο της Κάριτας, των Ενοριών και των απλών ανθρώπων που στέκονται καθημερινά δίπλα στους μετανάστες. «Το έλεος αρχίζει με μικρές πράξεις: μερικές φορές με λίγα μπισκότα και λίγο γάλα, άλλες φορές με πέντε ψωμιά και δύο ψάρια. Δεν πρόκειται να λύσουμε τα πάντα, αλλά να τα εμπιστευθούμε στον Θεό και να είμαστε παρόντες εκεί όπου ο άνθρωπος υποφέρει».
Μήνυμα προς τις γυναίκες – θύματα εμπορίας ανθρώπων
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ιστορία μιας νεαρής γυναίκας, της Μπλέσινγκ («Ευλογία»), η οποία υπήρξε θύμα φτώχειας, πολέμου και εμπορίας ανθρώπων. Μέσα από τη δική της ιστορία απηύθυνε μήνυμα σε όλες τις γυναίκες που έχουν υποστεί εκμετάλλευση: «Αν κάποιοι έβαλαν τιμή στο σώμα σου, ο Θεός δεν έπαψε ποτέ να σε βλέπει ως πρόσωπο ανεκτίμητης αξίας. Αν θέλησαν να σε φυλακίσουν σε ένα παρελθόν πόνου, ο Θεός συνεχίζει να σου υπόσχεται ένα μέλλον». Και πρόσθεσε: «Η ζωή σου δεν ανήκει σε εκείνους που σου έκαναν κακό. Το σώμα σου δεν ανήκει σε εκείνους που σε εκμεταλλεύτηκαν. Οι ημέρες σου δεν ανήκουν σε εκείνους που θέλησαν να τις αλυσοδέσουν στον φόβο. Η ζωή σου ανήκει στον Θεό και διατηρεί μια αξιοπρέπεια που κανείς δεν μπορεί να σου αφαιρέσει».
Έκκληση προς την Ευρώπη και τη διεθνή κοινότητα
Ο Λέων ΙΔ΄ κάλεσε τις χώρες προέλευσης να δημιουργήσουν συνθήκες ειρήνης, δικαιοσύνης και ανάπτυξης, τις χώρες διέλευσης να προστατεύουν τους αδύναμους από τα εγκληματικά δίκτυα, και την Ευρώπη να μην συνηθίσει στην ιδέα ότι η Μεσόγειος και ο Ατλαντικός μετατρέπονται σε νεκροταφεία χωρίς τάφους. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι και η ίδια η Εκκλησία οφείλει να αναλάβει τις ευθύνες της: «Η υποδοχή του μετανάστη δεν μπορεί να θεωρείται δευτερεύον ζήτημα ούτε να ανατίθεται αποκλειστικά σε λίγους εθελοντές».
«Δεν μπορούμε να συνηθίσουμε να μετράμε νεκρούς»
Ολοκληρώνοντας την ομιλία του, ο Πάπας ζήτησε νόμιμες και ασφαλείς οδούς μετανάστευσης, αποτελεσματική καταπολέμηση των διακινητών, πραγματική προστασία των θυμάτων και πολιτικές που να επιτρέπουν σε κάθε άνθρωπο να ζει με αξιοπρέπεια στη δική του πατρίδα. «Δεν μπορούμε να συνηθίσουμε να μετράμε νεκρούς. Η ανθρώπινη αξιοπρέπεια δεν έχει διαβατήριο ούτε χάνει την αξία της όταν διασχίζει ένα σύνορο».
Το στεφάνι στη θάλασσα
Πριν αναχωρήσει από το λιμάνι, ο Πάπας κατευθύνθηκε στην άκρη της προβλήτας, όπου δύο νέοι μετανάστες τον περίμεναν κρατώντας ένα στεφάνι λουλουδιών. Αφού το ευλόγησε, το έριξε στα νερά του Ατλαντικού Ωκεανού, αποτίνοντας φόρο τιμής σε όλους όσοι έχασαν τη ζωή τους στη θάλασσα αναζητώντας ένα καλύτερο μέλλον. Μια συμβολική πράξη που θύμισε την αντίστοιχη χειρονομία του Πάπα Φραγκίσκου στη Λαμπεντούζα το 2013 και επιβεβαίωσε τη βούληση της Εκκλησίας να υψώσει ακόμη πιο δυνατά τη φωνή της απέναντι σε ένα από τα μεγαλύτερα δράματα της εποχής μας.
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
