Γεννημένος στο Κιάβαρι το 1994, λάτρης του αθλητισμού και του βουνού, ο 17χρονος μαθητής ωρίμασε στην πίστη μέσα από το κίνημα Κοινωνία και Απελευθέρωση. Το 2011 έχασε τη ζωή του σε τροχαίο, ενώ πήγαινε στο σχολείο. Σήμερα ανοίγει η διοικητική φάση της διαδικασίας μακαριωνυμίας και αγιωνυμίας του.
Στις 7 Μαρτίου άνοιξε επίσημα η υπόθεση μακαριωνυμίας του Μάρκο Γκάλο. Η Εκκλησία τον αναγνωρίζει ως Δούλο του Θεού. Θα πει κανείς: πρόκειται για μια τυπική πράξη. Μα πριν απ’ όλα είναι ένα ερώτημα που εκτοξεύεται μέσα στον καιρό μας.
Δεν πιστεύω στα «αγιογραφημένα χαρτάκια». Ποτέ δεν πίστεψα. Με κάνουν να νιώθω άβολα. Τα κολλάμε πάνω στις τραγωδίες σαν επιδέσμους πάνω σε πληγές που δεν θέλουμε να αντικρίσουμε. Και ύστερα νιώθουμε τακτοποιημένοι. Συγκινημένοι. Δικαιωμένοι.
Κι όμως υπάρχουν ιστορίες που δεν αφήνονται να ξεμπερδευτούν έτσι εύκολα. Ιστορίες που δεν μπορούν να ταριχευθούν μέσα στη ρητορική. Ιστορίες που σε κοιτάζουν κατάματα.
Η ιστορία του Μάρκο Γκάλο είναι μία από αυτές.
Δεκαεπτά χρονών. Ένα δωμάτιο. Ένας τοίχος. Μια φράση:
«Γιατί αναζητάτε ανάμεσα στους νεκρούς Εκείνον που είναι ζωντανός;».
Αυτή τη φράση την ξαναδιάβασα πολλές φορές. Όχι όπως διαβάζει κανείς αποφθέγματα σε ημερολόγια. Αλλά όπως διαβάζει κανείς κατηγορίες. Γιατί είναι κατηγορία. Προς εμάς.
Έχω δει μητέρες να ουρλιάζουν μπροστά σε ένα λευκό φέρετρο. Έχω δει νέους να σβήνουν χωρίς να αφήσουν ίχνος, καταναλωμένοι από ένα κενό που το ονομάζουμε ελευθερία. Έχω δει ενήλικες γεμάτους λόγια και φτωχούς με νόημα.
Και μετά διαβάζω για έναν δεκαεπτάχρονο που, το βράδυ πριν πεθάνει, γράφει στον τοίχο του δωματίου του μια ερώτηση που διασχίζει δύο χιλιάδες χρόνια ιστορίας. Και μου κόβεται η ανάσα.
Δεν είναι μια ευσεβής φράση. Είναι ένα χαστούκι.
Ζούμε σε μια εποχή που καταναλώνει τους νέους και μετά συγκινείται γι’ αυτούς. Τους γεμίζουμε θόρυβο, εικόνες, περισπασμούς. Τους εκπαιδεύουμε επιφανειακά. Και όταν κάποιος από αυτούς τολμά να κάνει μια αληθινή ερώτηση, τον κοιτάζουμε με ενόχληση. Ή με συγκαταβατική τρυφερότητα. Όπως κοιτάζει κανείς έναν αφελή.
Πείνα για αλήθεια
Τι σημαίνει όμως, στα δεκαεπτά, να αρνείσαι να ψάχνεις «ανάμεσα στους νεκρούς», στις συνήθειες, στις κοινοτοπίες, στις ιδεολογίες, και να απαιτείς τον Ζωντανό;
Δεν είναι ευλάβεια. Είναι εξέγερση.
Δεν γνώρισα τον Μάρκο Γκάλο. Δεν έσφιξα ποτέ το χέρι του. Αλλά γνωρίζω εκείνη την ηλικία. Γνωρίζω το βάρος των ερωτήσεων όταν πέφτουν πάνω σου πριν μάθεις να αμύνεσαι. Γνωρίζω τη μοναξιά εκείνου που δεν αρκείται.
Ξέρω πόσο πιο εύκολο είναι να γελάς, να αποσπάσαι, να συμμορφώνεσαι.
Εκείνος όχι.
Δεν έκανε θεαματικές πράξεις. Δεν ηγήθηκε επαναστάσεων. Πήγαινε σχολείο. Διάβαζε. Έζησε την εφηβεία του όπως εκατομμύρια άλλοι νέοι.
Αλλά, ενώ πολλοί αναζητούσαν περισπασμούς για να μην νιώσουν το κενό, εκείνος αναζητούσε το νόημα.
Συγκεκριμένα: οργάνωνε βοήθεια για μαθητές με δυσκολίες. Έφερνε φίλους κοντά σε ηλικιωμένους με αναπηρίες. Τους ενέπλεκε. Τους προκαλούσε. Δεν τους άφηνε βολεμένους.
Καταλαβαίνετε τη «βία» αυτής της χειρονομίας;
Σε έναν κόσμο που διδάσκει τον ανταγωνισμό, εκείνος δίδασκε την υπηρεσία.
Συμμετείχε στη Σχολή Κοινότητας. Πήγαινε στη Θεία Λειτουργία. Εξομολογούνταν. Διαλογιζόταν το Ευαγγέλιο. Όχι από συνήθεια. Από πείνα.
Πείνα για αλήθεια.
Και η αλήθεια, όταν την παίρνεις στα σοβαρά, αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο στέκεσαι στον κόσμο.
Μια ζωή που έζησε το Ευαγγέλιο ως «αποφασιστικό ζήτημα»
Έχω γνωρίσει νέους που ντρέπονται να πουν ότι πιστεύουν. Έχω γνωρίσει ενήλικες που μειώνουν την πίστη σε κοινωνικό τελετουργικό. Έχω δει έναν πολιτισμό που ανέχεται τα πάντα, εκτός από τη ριζικότητα.
Ο Μάρκο ήταν ριζικός.
Χωρίς κραυγές. Χωρίς προπαγάνδα. Ριζικός επειδή ήταν συνεπής.
Ύστερα, ένα πρωινό της 5ης Νοεμβρίου 2011, ένα τροχαίο δυστύχημα διέκοψε τα πάντα. Άσφαλτος. Λαμαρίνα. Σιωπή.
Τέλος της είδησης. Αρχή της αμηχανίας.
Γιατί ο θάνατος ενός νέου είναι πάντα σκάνδαλο. Αλλά γίνεται ακόμη πιο σκανδαλώδης όταν εκείνος ο νέος είχε τολμήσει να θέσει ερωτήματα στη ζωή.
Και τότε η Εκκλησία ανοίγει την υπόθεση. Τον αποκαλεί Δούλο του Θεού.
Κάποιοι θα χαμογελάσουν. Θα πουν: άλλο ένα αγιογραφικό στερεότυπο. Άλλη μια διδακτική ιστορία.
Αλλά σταθείτε.
Δεν είναι άγιος επειδή πέθανε νέος. Πέθανε νέος, και αυτό είναι όλο.
Το ερώτημα είναι άλλο: πώς έζησε αυτά τα δεκαεπτά χρόνια;
Τα έζησε σαν να ήταν η ζωή σοβαρή υπόθεση. Σαν να ήταν ο Χριστός αληθινός. Σαν να μην ήταν το Ευαγγέλιο μία γνώμη ανάμεσα σε άλλες, αλλά ένα αποφασιστικό ζήτημα.
Και αυτό είναι αφόρητο για την εποχή μας.
Γιατί, αν ένας νέος αποδεικνύει ότι μπορεί κανείς να ζήσει έτσι, τότε καταρρέει το άλλοθι. Καταρρέει η δικαιολογία του «δεν γίνεται», του «είναι ακόμα νέοι», του «αργότερα».
Όχι. Εκείνος επέλεξε τώρα.
Ο θάνατός του είναι τραγωδία. Αλλά η ζωή του είναι πρόκληση.
Τι κάνουμε με μια τέτοια ερώτηση; Την βάζουμε σε κορνίζα; Την μετατρέπουμε σε σύνθημα; Την αδειάζουμε από περιεχόμενο μέχρι να μην ενοχλεί πια;
Ή έχουμε το θάρρος να την πάρουμε στα σοβαρά;
Δυσπιστώ απέναντι στα συστήματα που ναρκώνουν τις συνειδήσεις. Δυσπιστώ απέναντι στην εξουσία όταν μεταμφιέζεται σε παρηγοριά. Δυσπιστώ ακόμη και απέναντι στη θρησκεία όταν γίνεται καθησυχαστική.
Εδώ δεν βλέπω καθησυχασμό.
Βλέπω έναν νέο που αρνήθηκε την αναισθησία.
Μια πληγή που δεν κλείνει
Υπάρχει τεράστια διαφορά ανάμεσα στο να πιστεύεις από συνήθεια και στο να πιστεύεις από επιλογή.
Το πρώτο είναι άνετο. Το δεύτερο είναι μια ανοιχτή πληγή.
Σε εκείνο το δωμάτιο ο Μάρκο δεν επαναλάμβανε μια φόρμουλα. Πολεμούσε. Με τον χρόνο που του είχε δοθεί. Με τα όρια της ηλικίας του. Με τους φόβους που κάθε έφηβος γνωρίζει και που εμείς οι ενήλικες προσποιούμαστε ότι έχουμε ξεχάσει.
Η ιστορία του δεν είναι μόνο πνευματική. Είναι και πολιτική.
Αμφισβητεί τον τρόπο με τον οποίο μεγαλώνουμε τα παιδιά μας.
Τι τους προσφέρουμε;
Διασκέδαση ή νόημα;
Καριέρα ή αλήθεια;
Έτοιμες ασφάλειες ή την ελευθερία να αναζητήσουν;
Δεν ξέρω αν θα αγιοποιηθεί. Δεν είναι αυτό το ζήτημα.
Το ζήτημα είναι ότι η σύντομη ύπαρξή του ξεγυμνώνει τη μακρόχρονη αφηρημάδα μας.
Ένας νέος έγραψε μια ερώτηση σε έναν τοίχο. Το επόμενο πρωί πέθανε.
Αλλά εκείνη η ερώτηση είναι ακόμη εδώ.
Δεν παρηγορεί. Δεν γλυκαίνει. Πληγώνει.
Και ίσως η αγιότητα, πριν γίνει φωτοστέφανο, είναι ακριβώς αυτό: μια πληγή που δεν κλείνει.
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος, Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
