Τηλεφωνική συνομιλία πραγματοποιήθηκε μεταξύ του Λέοντος ΙΔ΄ και του Πάπα της Κοπτικής Εκκλησίας, με αφορμή την Ημέρα Κοπτοκαθολικής Φιλίας, η οποία θεσπίστηκε το 2013 για να τιμά τις σχέσεις μεταξύ της Έδρας του Πέτρου και της Έδρας του Μάρκου. Κατά τη συνομιλία «εκφράστηκε η συνείδηση της κοινής ευθύνης για τη διακήρυξη του Ευαγγελίου και την προώθηση της ειρήνης και της συμφιλίωσης». Στην επιστολή του, ο Ποντίφικας ενθαρρύνει Κόπτες και Καθολικούς να συνεχίσουν το προσκύνημα «στην αλήθεια και την αγάπη προς την πλήρη κοινωνία».
Η «πλήρης ενότητα» μεταξύ των Χριστιανών δεν αποτελεί απλώς έναν μακρινό στόχο, αλλά μια επείγουσα ανάγκη, ιδιαίτερα εξαιτίας των συγκρούσεων που ταλανίζουν τον κόσμο και πλήττουν ειδικά τη Μέση Ανατολή. Ο Λέων ΙΔ΄ επαναλαμβάνει την ανάγκη για πιο αποφασιστική οικουμενική δέσμευση σε αυτή την εποχή πολέμων και διαιρέσεων, μέσω τηλεφωνικής συνομιλίας και επιστολής προς τον Ταουάντρος Β΄, τον Κόπτη Ορθόδοξο Πάπα και Πατριάρχη Αλεξανδρείας, με αφορμή την Ημέρα Φιλίας μεταξύ Κοπτών και Καθολικών.
Στο επίκεντρο της συνομιλίας, η οποία διεξήχθη —όπως αναφέρει ανακοίνωση της Αίθουσας Τύπου της Αγίας Έδρας— «σε εγκάρδιο και αδελφικό κλίμα», βρέθηκε «η επιθυμία να δοθεί νέα ώθηση στον εορτασμό» αυτής της επετείου, μιας από τις σημαντικότερες του οικουμενικού διαλόγου. Επαναβεβαιώθηκε επίσης η βούληση «να ξεπεραστεί κάθε ενδεχόμενο εμπόδιο στον διάλογο της πίστης και της αγάπης», ενώ εκφράστηκε «η επίγνωση της κοινής ευθύνης για την αναγγελία του Ευαγγελίου και την προώθηση της ειρήνης και της συμφιλίωσης, ιδιαίτερα στη βαθιά δοκιμαζόμενη Μέση Ανατολή».
Η «ευγενής παράδοση» που ξεκίνησε ο Πάπας Φραγκίσκος
Το ίδιο πνεύμα επαναλαμβάνει ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ στην επιστολή που απέστειλε στον Ταουάντρος για την Ημέρα αυτή, η ιδέα της οποίας γεννήθηκε από τον ίδιο τον Πατριάρχη και υιοθετήθηκε από τον Πάπα Φραγκίσκο στις 13 Μαΐου 2013, δύο μήνες μετά την εκλογή του, για να τιμηθούν τα σαράντα χρόνια από την ιστορική συνάντηση του Παύλου ΣΤ΄ με τον Σενούντα Γ΄ το 1973, η οποία κορυφώθηκε με την υπογραφή κοινής χριστολογικής διακήρυξης.
Ο Ταουάντρος και ο Φραγκίσκος συναντήθηκαν ξανά δέκα χρόνια αργότερα, τον Μάιο του 2023, πρώτα στην Πλατεία του Αγίου Πέτρου, όπου ευλόγησαν μαζί το πλήθος κατά τη γενική ακρόαση, και έπειτα στον Αποστολικό Οίκο, όπου επανέλαβαν την ελπίδα για ευχαριστιακή κοινωνία και τίμησαν τη μνήμη των 21 Κοπτών Χριστιανών που αποκεφαλίστηκαν από το Ισλαμικό Κράτος το 2015 σε παραλία της Λιβύης. Από εκείνη την ημέρα έχουν ενταχθεί στο Ρωμαϊκό Μαρτυρολόγιο ως «σημείο πνευματικής κοινωνίας» μεταξύ της Έδρας του Πέτρου και της Έδρας του Μάρκου.
Ο Λέων ΙΔ΄ συνεχίζει, λοιπόν, αυτή την «ευγενή παράδοση» που εγκαινίασε ο «αγαπητός προκάτοχος» Φραγκίσκος, εορτάζοντας την Ημέρα Κοπτοκαθολικής Φιλίας και ζητώντας αυτή η επέτειος να δώσει νέα ώθηση στην κοινή πορεία, η οποία σημαδεύτηκε από παλαιούς χωρισμούς και «παρεξηγήσεις», αλλά και από νέες συμφιλιώσεις.
«Σε μια εποχή όπου ο κόσμος μας μαστίζεται από τόσες συγκρούσεις, ιδιαίτερα στη Μέση Ανατολή, οι Χριστιανοί πρέπει περισσότερο από ποτέ να αγωνιστούν για την πλήρη ενότητα, ώστε να μπορέσουμε μαζί να δώσουμε μαρτυρία για τον Άρχοντα της Ειρήνης. Σε αυτό μπορούμε να εμπιστευθούμε τη δυνατή μεσιτεία και το παράδειγμα των αμέτρητων μαρτύρων που υπέφεραν για το όνομα του Χριστού».
Μαρτυρία της αγαθότητας του Θεού προς την ανθρωπότητα
Ο Πάπας Λέων είχε ήδη αναφερθεί στην «Ημέρα» αυτή κατά την απαγγελία της Μαριανής προσευχής (Regina Caeli) της Κυριακής 10 Μαΐου, απευθύνοντας «αδελφικό χαιρετισμό» στον πάπα Ταουάντρος Β΄, ο οποίος την προηγούμενη ημέρα είχε τελέσει τη Θεία λειτουργία στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου στη Βενετία μαζί με Κόπτες Επισκόπους και Πρεσβυτέρους.
Οι δύο ηγέτες δεν είχαν ακόμη την ευκαιρία να συναντηθούν προσωπικά: ο Ταουάντρος είχε αποστείλει συγχαρητήρια επιστολή στον Ποντίφικα με αφορμή την εκλογή του το 2025, ενώ είχε προηγηθεί και τηλεφωνική επικοινωνία. Αναμένοντας μια συνάντηση, ο Πάπας Λέων, από το παράθυρο του Αποστολικού Παλατιού, ζήτησε προσευχές για ολόκληρη την «αγαπημένη» Κοπτική Εκκλησία «με την ελπίδα ότι η πορεία φιλίας μας θα μας οδηγήσει στην τέλεια ενότητα εν Χριστώ».
Στην επιστολή που υπέγραψε στις 4 Μαΐου και δημοσιεύθηκε την Παρασκευή 15 Μαΐου, επαναλαμβάνει αυτή την ευχή, εστιάζοντας ιδιαίτερα στην έννοια της «φιλίας». Για τους χριστιανούς, δεν είναι «ένα αόριστο συναίσθημα», αλλά «ο ίδιος ο πυρήνας της ζωής και της πίστης μας», που πηγάζει από τη διδασκαλία του Χριστού ότι «δεν υπάρχει μεγαλύτερη αγάπη» από το «να δώσει κανείς τη ζωή του για τους φίλους του».
«Αντλώντας λοιπόν από τη φιλία του Χριστού προς εμάς, θα μπορέσουμε να ενισχύσουμε τη φιλία μεταξύ μας και μεταξύ των Εκκλησιών μας, συνεχίζοντας να μαρτυρούμε μαζί τη θεία φιλανθρωπία προς όλη την ανθρωπότητα».
Διάλογος και ενότητα
Μέσα σε αυτό το πνεύμα, ο Λέων ΙΔ΄ εκφράζει την ελπίδα ότι η Διεθνής Μικτή Επιτροπή Θεολογικού Διαλόγου μεταξύ της Καθολικής Εκκλησίας και των Ανατολικών Ορθόδοξων Εκκλησιών, η οποία από το 2003 διεξάγει έναν «εξαιρετικά γόνιμο» Θεολογικό διάλογο που έχει ήδη αποδώσει τρία έγγραφα τα οποία «δείχνουν αυξανόμενη Θεολογική κατανόηση», θα μπορέσει «να επαναλάβει το συντομότερο δυνατό τις εργασίες της με όλες τις Εκκλησίες της οικογένειας της Ανατολικής Ορθοδοξίας, ανταποκρινόμενη στην προσευχή του Χριστού: να είναι όλοι ένα».
Στην ίδια επιστολή, ο Πάπας ευχαριστεί την Κοπτική Ορθόδοξη Εκκλησία για τη φιλοξενία που προσέφερε στους συμμετέχοντες —μεταξύ των οποίων και αρκετές Καθολικές αντιπροσωπείες— στην έκτη Παγκόσμια Διάσκεψη της Επιτροπής «Faith and Order», που πραγματοποιήθηκε τον Οκτώβριο του 2025 στη Μονή του Αγίου Μπισόι, στο Ουάντι Ελ Νατρούν.
Ο Λέων ΙΔ΄ δηλώνει επίσης «βέβαιος» ότι οι προβληματισμοί για τη 1700ή επέτειο της Α΄ Οικουμενικής Συνόδου της Νίκαιας «θα αναζωπυρώσουν την επιθυμία μας να επιτύχουμε την ορατή ενότητα της Εκκλησίας»:
«Μια ενότητα θεμελιωμένη στο ένα βάπτισμα που ομολογούμε στο Σύμβολο της Νίκαιας και την οποία προσεύχομαι ειλικρινά να μπορέσουμε να επιτύχουμε».
Εν’ όψει της Πεντηκοστής, ο Ποντίφικας επικαλείται τέλος το Άγιο Πνεύμα, ώστε «να καθοδηγήσει Κόπτες και Καθολικούς στο κοινό μας προσκύνημα μέσα στην αλήθεια και την αγάπη προς την πλήρη κοινωνία».
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
