Με την υπογραφή της Διακήρυξης της Ρώμης ολοκληρώθηκε στο Καπιτώλιο η Παγκόσμια Συνέλευση των Βραβευμένων με Νόμπελ για την Τεχνητή Νοημοσύνη και τον πυρηνικό πόλεμο.
Το κείμενο, εμπνευσμένο από την εγκύκλιο Magnifica humanitas του Πάπα Λέοντος ΙΔ΄, επαναλαμβάνει την επείγουσα ανάγκη να διέπεται η Τεχνητή Νοημοσύνη από ηθικούς κανόνες και να συνεχιστεί η πορεία προς τον πυρηνικό αφοπλισμό.
Την έναρξη της εκδήλωσης, που έκλεισε τις εργασίες της Συνέλευσης η οποία πραγματοποιήθηκε στις 14 και 15 Ιουλίου στο Borgo Laudato si’, στους Ποντιφικούς Κήπους του Καστέλ Γκαντόλφο, κήρυξε ο δήμαρχος της Ρώμης, Ρομπέρτο Γκουαλτιέρι.
Ο Δήμαρχος υπενθύμισε ότι συχνά τρέφουμε μια τυφλή εμπιστοσύνη στην τεχνολογία, όμως στην περίπτωση των πυρηνικών όπλων αυτή η εμπιστοσύνη μπορεί να αποδειχθεί απατηλή. Επισήμανε ακόμη τις κοινωνικές συνέπειες της τεχνολογικής ανάπτυξης, η οποία συχνά οδηγεί σε συγκέντρωση ισχύος και πλούτου, σε νέες περιφερειακές και κοινωνικές ανισότητες και σε νέες μορφές περιβαλλοντικής εκμετάλλευσης.
Για τον λόγο αυτό, υπογράμμισε την ανάγκη δημιουργίας συντονισμένων μηχανισμών παγκόσμιας διακυβέρνησης, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος μιας πυρηνικής κλιμάκωσης, παράλληλα με τη δέσμευση για την πλήρη εξάλειψη των πυρηνικών όπλων και την απόρριψη του πολέμου ως μέσου επίλυσης των διεθνών διαφορών.
Ο Δήμαρχος της Ρώμης: η τεχνολογία είναι απαραίτητη για τις σύγχρονες πόλεις.
Ο κ. Γκουαλτιέρι τόνισε ότι η Ρώμη επενδύει σημαντικά στην τεχνολογική ανάπτυξη, με σκοπό να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα των βασικών δημόσιων υπηρεσιών, να ενισχύσει την κοινωνική συνοχή, την ευημερία και τη φροντίδα των πολιτών.
«Το κρίσιμο ζήτημα, τόσο σε παγκόσμιο όσο και σε τοπικό επίπεδο», εξήγησε, «είναι να κατευθύνουμε την τεχνολογική πρόοδο σύμφωνα με τις ηθικές αρχές του σεβασμού του ανθρώπου, της ισότητας και της δημοκρατικής ευθύνης για το κοινό καλό. Αυτή είναι η ουσία της πρόκλησης της καινοτομίας».
Χαρακτήρισε επίσης μεγάλη τιμή για τη Ρώμη το γεγονός ότι φιλοξένησε την υπογραφή της Διακήρυξης, η οποία, όπως είπε, δεσμεύει την ανθρωπότητα να απορρίψει την αντίληψη ότι ο πόλεμος αποτελεί μέσο επίλυσης των διεθνών διαφορών και να αποτρέψει τον κίνδυνο απανθρωποποίησης στη χρήση των όπλων, που θα μπορούσε ακόμη και να οδηγήσει στην εξαφάνιση της ανθρωπότητας.
Στη συνέχεια, ο καθηγητής Daniel Holz, του Πανεπιστημίου του Σικάγου και ιδρυτής του Existential Risk Lab (X Lab), επεσήμανε ότι ζούμε σε μια εποχή πρωτοφανών κινδύνων, αλλά πρόσθεσε πως υπάρχουν πολλές δυνατότητες να προστατευθεί η ανθρωπότητα τόσο από τα πυρηνικά όπλα όσο και από τους κινδύνους της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Ο Καρδινάλιος Ρέινα: η τεχνολογία πρέπει να υπηρετεί την ανθρώπινη αξιοπρέπεια
Ο Γενικός Βικάριος της Επισκοπής της Ρώμης, Καρδινάλιος Μπαλντασάρε Ρέινα, υπογράμμισε ότι η Διακήρυξη γεννήθηκε σε μια εποχή βαθιών κινδύνων και ταχύτατων μεταβολών: της Τεχνητής Νοημοσύνης, των πυρηνικών όπλων, της γεωπολιτικής αστάθειας, της κρίσης της πολυμερούς συνεργασίας και του πειρασμού να βασίζεται η ασφάλεια στον φόβο και την αποτροπή.
Τόνισε ότι η τεχνολογία πρέπει να καθοδηγείται από την ανθρώπινη καρδιά και όχι το αντίστροφο.
«Οι αποφάσεις που αφορούν τη ζωή και τον θάνατο, την ειρήνη και τον πόλεμο, το μέλλον των λαών και των επόμενων γενεών πρέπει να παραμένουν υπό πλήρη, υπεύθυνο και ουσιαστικό ανθρώπινο έλεγχο».
Καμία μηχανή, είπε, δεν μπορεί να αποφασίζει για ζητήματα από τα οποία εξαρτάται η επιβίωση της ανθρωπότητας.
«Η δύναμη της τεχνολογίας δεν μπορεί να υπερβεί την αξιοπρέπεια του ανθρώπου».
Πρόσθεσε ακόμη ότι η ειρήνη δεν μπορεί να στηρίζεται στην ισορροπία του φόβου, αλλά απαιτεί μια πορεία αφοπλισμού, εμπιστοσύνης, σεβασμού του διεθνούς δικαίου, πολυμερούς συνεργασίας και διαλόγου. Ο αφοπλισμός δεν σημαίνει μόνο μείωση των οπλοστασίων, αλλά και αφοπλισμό των συνειδήσεων, της γλώσσας, των οικονομιών και των διεθνών σχέσεων, καθώς και επένδυση στην υγεία και στην ολοκληρωμένη ανθρώπινη ανάπτυξη.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να οικοδομήσει ή να καταστρέψει
Ο πατήρ Αντρέα Τσίουτσι, Γραμματέας της Ποντιφικής Ακαδημίας για τη Ζωή, παρατήρησε ότι η ανθρώπινη ευφυΐα μπορεί να δημιουργήσει αριστουργήματα, αλλά και μεγάλες καταστροφές.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη και η πυρηνική ενέργεια δεν αποτελούν εξαίρεση.
«Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να ωθήσει τον άνθρωπο είτε να οικοδομήσει είτε να καταστρέψει».
Τόνισε ακόμη ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι παγκόσμιο φαινόμενο και δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί αποσπασματικά.
Αναφερόμενος στον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄, εξήγησε ότι όταν ο Πάπας μιλά για «αφοπλισμό της Τεχνητής Νοημοσύνης», δεν εννοεί την εγκατάλειψη της τεχνολογίας, αλλά τη χρήση της με πραγματικά ανθρώπινο τρόπο.
Ο Καρδινάλιος Τομάζι: ποτέ ο άνθρωπος να μην γίνει εργαλείο
Ο Καρδινάλιος Σιλβάνο Μαρία Τομάζι, πρόεδρος του Ιδρύματος Domus Communis, προειδοποίησε ότι οι συνέπειες της χρήσης της πυρηνικής βόμβας πλήττουν τόσο εκείνους που τη χρησιμοποιούν όσο και τα θύματά της.
«Πρέπει να αποτρέψουμε αυτή την πιθανότητα και να προστατεύσουμε ολόκληρη την ανθρώπινη οικογένεια. Είναι σημαντικό να μην μετατρέπουμε ποτέ τον άνθρωπο σε εργαλείο, σε μέσο ή σε στατιστικό δεδομένο».
Διακυβεύεται η ίδια η επιβίωση της ανθρωπότητας
Ο νομπελίστας Φυσικής David Gross προειδοποίησε ότι ο κίνδυνος των πυρηνικών όπλων είναι σήμερα μεγαλύτερος απ’ ό,τι πριν από τριάντα χρόνια.
Εξέφρασε την ανησυχία του για την κατάρρευση των συμφωνιών ελέγχου των εξοπλισμών και υπενθύμισε ότι πλέον εννέα χώρες διαθέτουν πυρηνικά όπλα.
«Βρισκόμαστε στη μέση μιας επιταχυνόμενης κούρσας εξοπλισμών».
Η Διακήρυξη καλεί τις πυρηνικές δυνάμεις να υιοθετήσουν πολιτικές που μειώνουν τον κίνδυνο πυρηνικού πολέμου και ολικής καταστροφής.
Επαναλαμβάνοντας τα λόγια του Μπέρτραντ Ράσελ, είπε:
«Να θυμάστε την ανθρωπιά σας και να ξεχάσετε όλα τα υπόλοιπα».
Από τα λόγια στις πράξεις
Ο ειδικός στην Τεχνητή Νοημοσύνη Carlo Abrate, του Ιδρύματος Be the Hope, χαρακτήρισε ιδιαίτερα θετικό τον απολογισμό των τριήμερων εργασιών.
Τόνισε ότι η τεχνολογία δεν είναι από μόνη της κακή· καθοριστικός είναι ο τρόπος χρήσης της.
Η εγκύκλιος Magnifica humanitas του Πάπα Λέοντος ΙΔ΄, είπε, αποτελεί πλέον ένα σημαντικό διαθρησκειακό και παγκόσμιο κείμενο αναφοράς, που μπορεί να βοηθήσει τους ανθρώπους να κατανοήσουν καλύτερα τις μεγάλες προκλήσεις της εποχής μας.
Κατά τον ίδιο, η Διακήρυξη της Ρώμης αποτελεί αφετηρία και όχι τελικό στόχο. Το ζητούμενο δεν είναι μόνο η σύνταξη ενός καλού κειμένου με κοινές προθέσεις, αλλά κυρίως οι συγκεκριμένες ενέργειες που θα ακολουθήσουν, ώστε οι διακηρύξεις να μετατραπούν σε πραγματικότητα.
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
