Όπως οι αγγελιαφόροι που διέσχιζαν τη μεγάλη επικράτεια της Αυτοκρατορίας των Ίνκας, διανύοντας μεγάλες αποστάσεις για να μεταφέρουν «επείγοντα μηνύματα και ζωτικής σημασίας εφόδια», έτσι και οι Επίσκοποι είναι αγγελιαφόροι που μεταφέρουν «την Καλή Είδηση του Ευαγγελίου» και καλούνται να πορεύονται εν κοινωνία, «ως μάρτυρες της ενότητας που κηρύττουμε».
Αυτή είναι η προτροπή του Πάπα, στην εκτενή και ουσιαστική ομιλία του προς τους αδελφούς Επισκόπους του Περού, κατά την πρώτη συνάντηση της Πέμπτης 12 Νοεμβρίου, δεύτερης ημέρας της παραμονής του στη χώρα.
Η συνάντηση πραγματοποιείται στο Παρεκκλήσιο του Αρχιεπισκοπικού Μεγάρου, το οποίο βλέπει προς την Plaza Mayor, στο ιστορικό κέντρο της Λίμας. Στα λόγια που απευθύνει ο Λέων ΙΔ΄ προς τους Επισκόπους διακρίνεται η βαθιά αγάπη που τον συνδέει με το Περού, όπου υπηρέτησε επί περισσότερα από είκοσι χρόνια ως Ιεραπόστολος, αρχικά ως Ιερέας και στη συνέχεια ως Επίσκοπος. Έφθασε εκεί το 1985.
Εξίσου εμφανής είναι η αγάπη των Επισκόπων της χώρας, καθώς και του λαού, ο οποίος και σήμερα κατέκλυσε τους δρόμους της Περουβιανής Πρωτεύουσας για να τον χαιρετήσει κατά τη διαδρομή του. Πρόκειται για τη χαρά που είχε ήδη γίνει αισθητή χθες, όταν περίπου τρία εκατομμύρια άνθρωποι βγήκαν στους δρόμους για να γιορτάσουν την άφιξή του.
Από την αρχή της ομιλίας του εκφράζει τη χαρά του που βρίσκεται εκεί και ευχαριστεί για τις προσευχές που έγιναν για την αποκατάσταση της υγείας του, καθώς και για την οργάνωση της επίσκεψής του.
«Είμαι πολύ χαρούμενος που βρίσκομαι ανάμεσά σας» είπε.
Η σχέση ανάμεσα στην εκκλησιαστική κοινωνία και την αναγγελία του Χριστού
Αναφερόμενος στο σύνθημα της επίσκεψής του –«Ας ανοίξουμε την καρδιά μας»– ο Πάπας προτρέπει στη συνέχεια τους Επισκόπους στη μεταστροφή, στην κοινωνία και στην Ιεραποστολή, κάνοντας διάφορες αναφορές στον πλούτο αυτής της γης: από τις Άνδεις έως τις ακτές και τον Αμαζόνιο.
Υπενθυμίζει, επίσης, τον «Ιεραποστολικό ζήλο» του Αγίου Τορρίβιο ντε Μογροβέχο, Αρχιεπισκόπου του 16ου αιώνα.
«Κατανόησε ότι η αποστολή του απαιτούσε να βρίσκεται κοντά στις κοινότητες, μεριμνώντας πρωτίστως για τη Χριστιανική τους διαμόρφωση και φροντίζοντας ώστε το Ευαγγέλιο να μπορεί να αναγγέλλεται και στις γλώσσες των αυτόχθονων λαών» λέει ο Πάπας.
Να πορευόμαστε μαζί
Ο Λέων ΙΔ΄ καλεί τους Επισκόπους να «ενισχύσουν την αδελφοσύνη» και επαναλαμβάνει ότι η κοινωνία αποτελεί καθοριστικό στοιχείο:
«Μέσα από την κοινωνία και ξεκινώντας από αυτήν, ο Επίσκοπος θα είναι όργανο που θα εμποδίζει τις κοινωνικές ή πολιτικές πολώσεις να αποδυναμώνουν την προφητική και Ευαγγελική του αποστολή».
Μια προτροπή την οποία διατυπώνει μέσα από τρεις ισχυρές εκκλήσεις:
Πρώτον: «μην πάψετε να πορεύεστε μαζί με αυτόν τον λαό».
Δεύτερον: «ας μην πάψουμε να πορευόμαστε μαζί, ενωμένοι στην Επισκοπική κοινωνία, ως μάρτυρες της ενότητας που κηρύττουμε».
Τρίτον: «ας μην πάψουμε να ανοίγουμε την καρδιά μας: προς τον Θεό, ώστε να ανανεώνει την κλήση μας· προς τους αδελφούς μας, ώστε να θεραπεύονται οι διαιρέσεις· και προς τον λαό σας, ώστε να βρίσκει στο πρόσωπό σας τον “πατέρα Επίσκοπο”, έναν άνθρωπο κοντινό, θαρραλέο και γεμάτο ευσπλαχνία».
«Είθε η Αγία Μαρία, Μητέρα της Εκκλησίας, να μας το εξασφαλίσει αυτό, ώστε όλα τα παιδιά αυτής της όμορφης γης, στα υψίπεδα των Άνδεων, στις κοιλάδες, στον Αμαζόνιο, στις ακτές και στα νησιά, να βρίσκουν στην Εκκλησία ένα σπίτι όπου θα γίνονται δεκτά, θα ακούγονται, θα αγαπώνται και θα οδηγούνται προς τον Ιησού Χριστό».
Ποιμένες που θα φωτίζουν τη σημερινή εποχή με τη σαφήνεια του Ευαγγελίου
Συνοψίζοντας, πρόκειται για το «άνοιγμα της καρδιάς στο σημερινό Περού και για τον προβληματισμό σχετικά με το ποιοι δρόμοι οδηγούν πραγματικά στον Χριστό και την καταγγελία εκείνων που είναι ψευδείς».
«Το σημερινό Περού έχει ανάγκη από Ποιμένες ικανούς να αφουγκράζονται τα ερωτήματα της εποχής μας και να τη φωτίζουν με τη σαφήνεια του Ευαγγελίου, ώστε να συνοδεύουν τις οικογένειες, να στηρίζουν τους νέους, να υπερασπίζονται τη ζωή και την αξιοπρέπεια κάθε ανθρώπου, να προάγουν τη δικαιοσύνη και να δεσμεύονται για τη διαφύλαξη της δημιουργίας, βοηθώντας ιδιαίτερα όσους υποφέρουν από τη φτώχεια, τον αποκλεισμό, τη διαφθορά, τη βία και την έλλειψη ευκαιριών.
Η αποστολή αυτή απαιτεί να συνδυάζεται η δογματική πιστότητα με την ποιμαντική εγγύτητα· η τέλεση των Μυστηρίων με τη δέσμευση υπέρ του πλησίον· η διαμόρφωση της συνείδησης με τη συγκεκριμένη μαρτυρία της αγάπης».
Η Εκκλησία είναι μια κατεξοχήν ιεραποστολική πορεία
Ο Πάπας αναπτύσσει τον προβληματισμό του σχετικά με την αποστολή των Επισκόπων, ξεκινώντας από τον Μεγάλο Δρόμο των Ίνκας, ο οποίος εκτείνεται σε μήκος άνω των 40.000 χιλιομέτρων.
«Και η Εκκλησία είναι μια πορεία κοινωνίας και ελπίδας, κατεξοχήν Ιεραποστολική, η οποία διασχίζει τα βουνά της αδιαφορίας, τις ερήμους του ατομικισμού και τις αποστάσεις που χωρίζουν τους ανθρώπους. Ο Επίσκοπος είναι υπηρέτης μιας ιστορίας σωτηρίας, η οποία άρχισε πριν από αυτόν και θα συνεχιστεί και μετά την αναχώρησή του» λέει ο Πάπας.
Το άνοιγμα της καρδιάς σημαίνει επίσης προσέγγιση των πιο ευάλωτων κοινοτήτων
Για τον Επίσκοπο, «το άνοιγμα της καρδιάς» σημαίνει να αναγνωρίζει την πορεία που ο Θεός ήδη διανύει μαζί με τον λαό Του, όσα απομένουν ακόμη να διανυθούν και προς ποια κατεύθυνση πρέπει να κατευθύνει τα βήματά του, ώστε να συνεχιστεί η οικοδόμηση ενός μέλλοντος ελπίδας για όλους.
Το άνοιγμα της καρδιάς σημαίνει, επίσης, να γνωρίζει ο Επίσκοπος την Επισκοπή του, μπαίνοντας στα σπίτια, συνοδεύοντας τους ασθενείς, συναντώντας τους νέους και πλησιάζοντας τις κοινότητες οι οποίες, εξαιτίας της γεωγραφικής τους απομόνωσης ή της κοινωνικής τους ευαλωτότητας, σπάνια έχουν τη δυνατότητα να ακουστούν ή να εισακουστούν.
Ο ποιμένας καλείται να συναντήσει όλους τους ανθρώπους.
Ο Άγιος Τορρίβιο και ο ζήλος για την αναγγελία του Ευαγγελίου στις τοπικές γλώσσες
Ο Πάπας αναφέρεται στη μορφή του Αγίου Τορρίβιο, ο οποίος έζησε τον 16ο αιώνα, υπενθυμίζοντας ότι ο Αρχιεπίσκοπος αυτός φρόντισε ώστε το Ευαγγέλιο να αναγγέλλεται και στις γλώσσες των αυτόχθονων λαών.
«Η Κατήχηση, γραμμένη στην αϊμάρα, στην κέτσουα και στην ισπανική γλώσσα αποτελεί μαρτυρία του ιεραποστολικού του ζήλου, σε κοινωνία με τους Επισκόπους που συγκεντρώθηκαν στην Τρίτη Επαρχιακή Σύνοδο της Λίμας» προσθέτει.
Η έκκληση του Πάπα Φραγκίσκου στο Περού για εργασία υπέρ της ενότητας
Ο Πάπας υπενθυμίζει, επίσης, ότι στον ίδιο αυτόν χώρο, το 2018, καθόταν και ο ίδιος ανάμεσα στους Επισκόπους.
«Δεχθήκαμε από τον αγαπημένο μας Πάπα Φραγκίσκο μια έντονη προτροπή να εργαστούμε για την ενότητα. Η κοινωνία μεταξύ σας, μεταξύ όλων μας, είναι το θεμέλιο της αξιοπιστίας του Ευαγγελίου που αναγγέλλετε. Η αποστολή μας ως Επίσκοποι μάς καλεί να γίνουμε οικοδόμοι γεφυρών, να προάγουμε τον διάλογο, να διαπαιδαγωγούμε τους ανθρώπους στη συνάντηση και να συμβάλλουμε στη θεραπεία των πληγών που διχάζουν την περουβιανή κοινωνία. Για να είμαστε αποτελεσματικοί σε αυτό, πρέπει να ανοίγουμε την καρδιά μας και προς τους αδελφούς μας Επισκόπους: να καλλιεργούμε την εμπιστοσύνη, να μοιραζόμαστε τις δυσκολίες και να ενισχύουμε την επισκοπική αδελφοσύνη. Κανένας Επίσκοπος δεν πρέπει να αισθάνεται μόνος στην πορεία του. Καμία τοπική Εκκλησία δεν πρέπει να βιώνει την αποστολή της σαν να ήταν ξένη προς την αποστολή των άλλων» υπογραμμίζει ο Λέων ΙΔ΄.
Μπροστά στις δυσκολίες, να μην αποφεύγουμε τα προβλήματα, αλλά να αναζητούμε το μέγιστο δυνατό καλό για τους ανθρώπους
Ο Πάπας γνωρίζει, ωστόσο, ότι η Επισκοπική αποστολή δεν προχωρεί πάντοτε σε δρόμους ελεύθερους από εμπόδια.
«Αντιμετωπίζουμε ποιμαντικές δυσκολίες, κοινωνικές διαιρέσεις, παρεξηγήσεις και αποφάσεις που μπορεί να προκαλούν πόνο. Ο Άγιος Τορρίβιο μάς φωτίζει και πάλι σε αυτό το σημείο, βοηθώντας μας να κατανοήσουμε ότι η ποιμαντική αγάπη δεν συνίσταται στην αποφυγή των προβλημάτων, αλλά στην παραμονή μας στον Χριστό και στην αναζήτηση του μέγιστου δυνατού καλού για τους ανθρώπους. Όπως οι δυσκολίες της πορείας χαρακτηρίζουν τα βουνά, έτσι και ο σταυρός του Ιησού χαρακτηρίζει τη διακονία μας. Ο ίδιος αυτός σταυρός μάς υπενθυμίζει ότι κανένας κόπος που προσφέρεται από αγάπη δεν είναι μάταιος, όταν ενώνεται με την αφοσίωση του Ιησού Χριστού» προσθέτει ο Λέων ΙΔ΄.
Κοντά στους ιερείς, φροντίζοντας ώστε κανείς να μη μείνει πίσω
«Βρίσκοντας τον εαυτό μου στην περιοχή που φιλοξένησε την πρώτη Ιερατική σχολή του Περού σκέφτομαι τον Επίσκοπο, ο οποίος μετατρέπει την ίδια την πορεία σε ένα περιπλανώμενο Yachay wasi, δηλαδή σε ένα “σπίτι της γνώσης”. Ο Επίσκοπος, όντας συνοδοιπόρος των ιερέων του, δεν περιορίζεται στο να τους υποδεικνύει τον δρόμο, αλλά συμμερίζεται τους κόπους και τις επιθυμίες τους, φροντίζοντας ώστε κανείς να μην μείνει πίσω» αναφέρει ο Λέων ΙΔ΄.
Πέρα από την εικόνα αυτή, είναι βέβαιο ότι η κοινή πορεία δημιουργεί κοινωνία, ένα δώρο που πρέπει πάντοτε να ζητούμε: κοινωνία με τον Διάδοχο του Πέτρου, με τους άλλους Επισκόπους, με τους μοναχούς και τις μοναχές και με ολόκληρο τον Λαό του Θεού.
Αυτό είναι απαραίτητο για να διανύσουμε πιστά την Οδό, την Οδό που είναι ο Χριστός.
Γι’ αυτό και ο Πάπας εκφράζει τη χαρά του για τη συνοδική διαδικασία που έχει ξεκινήσει στην Εκκλησία του Περού και ζητεί από τους Επισκόπους «να συνεχίσουν να εργάζονται με αποφασιστικότητα, σε κοινή δράση με τον Λαό του Θεού, ζώντας ο καθένας σύμφωνα με την ιδιαίτερη κλήση του, έτσι ώστε η εξουσία να μην ασκείται με δεσποτικό τρόπο ούτε η υπακοή να μετατρέπεται σε απλή δουλοπρέπεια».
Η Αγία Ρόζα της Λίμας υπενθυμίζει ότι η αποστολική καρποφορία εξαρτάται από την πνευματική ζωή
Ο Πάπας αναφέρεται, επίσης, και σε άλλους Περουβιανούς Αγίους, όπως στην Αγία Ρόζα της Λίμας, της οποίας η προσευχή και η αφοσίωση στους έχοντες ανάγκη «μάς υπενθυμίζουν ότι η αποστολική καρποφορία εξαρτάται από την ένωσή μας με τον Κύριο και, επομένως, από τη φροντίδα της πνευματικής μας ζωής κατά την Επισκοπική διακονία».
Αναφέρεται ακόμη στον Άγιο Φραγκίσκο Σολάνο, από τον οποίο μαθαίνουμε «να υπερβαίνουμε τα σύνορα για να αναγγέλλουμε το Ευαγγέλιο. Το Ιεραποστολικό του πνεύμα μάς υπενθυμίζει ότι η Εκκλησία υπάρχει για να διακηρύττει τον Ιησού Χριστό, ιδιαίτερα σε εκείνους που ζουν στις ανθρώπινες και γεωγραφικές περιφέρειες. Ο Άγιος Μαρτίνος ντε Πόρρες και ο Άγιος Χουάν Μακίας μάς διδάσκουν, επίσης, με την ταπεινοφροσύνη τους, να αναγνωρίζουμε τον Χριστό στους πιο μικρούς».
Οι ζωές των Αγίων είναι διαφορετικές μεταξύ τους, παρατηρεί ο Λέων ΙΔ΄, ωστόσο «κινούνται από μία και μοναδική πίστη: Επίσκοποι, ιερείς και λαϊκοί· Ισπανοί, Κρεολοί και μιγάδες αντιπροσωπεύουν την ενότητα της Εκκλησίας του Περού και συγκροτούν ένα σχολείο αγιότητας. Εκείνοι συνεχίζουν να πορεύονται μαζί μας, εδώ και τώρα, στα πολλά μονοπάτια της μοναδικής Οδού, διδάσκοντάς μας να είμαστε in Illo uno unum».
Για τις κακοποιήσεις, απαιτείται ολοένα πιο αποφασιστική δέσμευση υπέρ μιας κουλτούρας προστασίας
Στη συνέχεια, ο Πάπας επισημαίνει ότι κανένας άνθρωπος δεν μπορεί να κρίνεται με βάση το κύρος του, την καταγωγή του ή την κοινωνική του θέση.
«Με αυτή την έννοια, επιτρέψτε μου να αναφερθώ σε μια πραγματικότητα που μας έχει προκαλέσει μεγάλο πόνο: στις κακοποιήσεις που διαπράχθηκαν από μέλη του κλήρου ή μέσα στο Εκκλησιαστικό περιβάλλον. Οφείλουμε να ανταποκριθούμε όπως θα έκανε ο Ιησούς, με αλήθεια, δικαιοσύνη, συγχώρηση, αποκατάσταση της ζημίας και με μια ολοένα πιο αποφασιστική δέσμευση υπέρ μιας κουλτούρας πρόληψης και προστασίας των πιο αδύναμων απέναντι σε αυτά τα εγκλήματα».
Εμείς είμαστε αγγελιαφόροι, μόνο ο Θεός παραμένει
Ο Ποντίφικας επαναλαμβάνει στη συνέχεια ότι ο Επίσκοπος, ενωμένος με τον Χριστό, «ακόμη και μέσα στους περιορισμούς του, αποτελεί όργανο παρηγοριάς, ενότητας και ελπίδας».
Υπογραμμίζει, επίσης, τη σημασία του να διαθέτει χρόνο για να βρίσκεται με τον Κύριο.
«Μπροστά στο Αγιότατο ανακτούμε τη σωστή προοπτική της διακονίας μας: η Εκκλησία δεν μας ανήκει· ανήκει στον Χριστό. Εμείς είμαστε αγγελιαφόροι, οι οποίοι κάποια ημέρα θα ολοκληρώσουμε την πορεία μας. Μόνο ο Θεός παραμένει!» αναφέρει.
Στάση στο Ιερό Προσκύνημα και παράδοση του κλειδιού της πόλης
Προτού φθάσει στην κεντρική πλατεία, ο Πάπας έκανε στάση στο Ιερό Προσκύνημα Las Nazarenas, έναν σημαντικό τόπο λατρείας αφιερωμένο στον Señor de los Milagros (Κύριο των Θαυμάτων), προστάτη της Λίμας.
Στη συνέχεια, πριν φθάσει στο Αρχιεπισκοπικό Μέγαρο, ο Λέων ΙΔ΄ κατέβηκε από το όχημα του μπροστά στο Δημοτικό Μέγαρο, όπου του παραδόθηκε το κλειδί της πόλης.
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
